Samsun mutfağı, Kızılırmak ve Yeşilırmak’ın taşıdığı verimli Bafra ve Çarşamba ovalarının bereketiyle beslenen, kıyı ile ovanın birbirini dengelediği doyurucu ve zengin bir sofradır; Bafra kaz tiridinden pirinç ağırlıklı Samsun pilavına, cevizli Bafra nokulundan karalahana dolmasına kadar hem toprağın hem de denizin verdiklerini geniş bir yelpazede masaya getirir.
Kaz Tiridi
Kaz eti ve et suyuna batırılmış ekmekle hazırlanan kaz tiridi, Samsun mutfağının en doyurucu yöresel yemeklerinden biridir.
📖 Kaz Tiridi Tarifi
Kaz Tiridi
👥 6 kişilik ⏱ 180 dk 🔥 ≈700 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1 adet kaz (parçalanmış) veya kaz but
Bayat yufka / bazlama ekmek
2 soğan, tuz, karabiber
Kaz haşlama suyu (et suyu)
Tereyağı, pul biber
Hazırlanışı:
Kazı tuz ve baharatla haşlayıp (veya fırınlayıp) etini didikleyin, suyunu ayırın.
Bayat yufka/ekmeği parçalayıp geniş tepsiye yayın.
Üzerine sıcak kaz suyunu gezdirip ekmeği yumuşatın.
Didiklenmiş kaz etini üzerine dizin.
Kızdırılmış tereyağı ve pul biber gezdirin.
Sıcak servis edin.
💡 Bafra-Samsun yöresinin özel gün yemeği; sıcak servis edilir.
Samsun Pidesi
İnce hamuru ve bol iç harcıyla hazırlanan Samsun pidesi, Karadeniz mutfağının en bilinen hamur işlerindendir.
📖 Samsun Pidesi Tarifi
Samsun Pidesi
👥 4 kişilik ⏱ 60 dk 🔥 ≈550 kcal/porsiyon
Malzemeler:
Hamur: 3 su bardağı un, 1 paket instant maya, 1 çay k. şeker, tuz, ılık su
İç: 250 g kıyma, 1 soğan, 1 domates, 1 biber, 1 yemek k. salça
Tuz, karabiber, pul biber; üzeri için tereyağı
Hazırlanışı:
Un, maya, şeker, tuz ve ılık suyla hamur yoğurup mayalandırın.
Kıymayı soğan, domates, biber ve salça ile karıştırın.
Hamuru küçük bezelere bölüp uzun ince açın (Bafra usulü küçük pide).
Harcı yayıp kenarları kıvırın.
240°C fırında kızarana dek pişirin.
Tereyağı sürüp sıcak servis edin.
💡 Bafra usulü küçük pideler; sıcakken ayranla servis edilir.
Fasulye Turşu Kavurması
Turşulanmış fasulyenin kavrulmasıyla yapılan bu yemek, Samsun mutfağında sıkça tüketilen bir yöresel lezzettir.
📖 Fasulye Turşu Kavurması Tarifi
Fasulye Turşu Kavurması
👥 6 kişilik ⏱ 90 dk 🔥 ≈560 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1 kg kuzu eti (az yağlı)
100 g kuyruk yağı
2 soğan
tuz, karabiber, pul biber
1 çay k. kekik
Hazırlanışı:
Yağı tencerede eritin.
Eti büyük parçalar halinde ekleyin.
Suyu çekene kadar kavurun.
Soğanları ekleyin.
Baharatları ekleyin.
Kısık ateşte 60 dk pişirin.
💡 Sıcak servis edilir; kavurma kışa da saklanabilir.
Bafra Nokulu
Cevizli veya üzümlü içle hazırlanan Bafra nokulu, Samsun’un en bilinen yöresel hamur tatlılarındandır.
📖 Bafra Nokulu Tarifi
Bafra Nokulu
👥 8 kişilik ⏱ 75 dk 🔥 ≈410 kcal/porsiyon
Malzemeler:
Hamur: 4 su bardağı un, yarım su bardağı süt, yarım su bardağı sıvı yağ, 1 yumurta, 1 paket maya, 1 çay k. şeker, tuz
İç: yarım su bardağı tahin, 1 su bardağı dövülmüş ceviz, yarım su bardağı toz şeker, 1 çay k. tarçın
Üzeri: 1 yumurta sarısı, susam
Hazırlanışı:
Maya ve şekeri ılık sütte bekletin; un, yağ, yumurta ve tuzla yumuşak hamur yoğurup mayalandırın.
Hamuru bezeleyip 45 cm çapında ince açın.
Üzerine tahin sürüp ceviz, şeker ve tarçın serpin.
İki taraftan ortaya rulo yapıp dilimleyin.
Üzerine yumurta sarısı sürüp susam serpin, 20 dk dinlendirin.
190°C fırında 20-25 dk, kızarana dek pişirin.
💡 Bafra’ya özgü kıyır kıyır bir hamur işi; çay yanında servis edilir.
Samsun Pilavı
Kuzu eti, soğan ve baharatlarla birlikte pişirilen bu pilav, Samsun’un şehir mutfağında özel günlerde hazırlanan ve sofranın gözdesi olan bir lezzettir.
📖 Samsun Pilavı Tarifi
Samsun Pilavı
👥 4 kişilik ⏱ 40 dk 🔥 ≈470 kcal/porsiyon
Malzemeler:
2 su bardağı pirinç
1 tavuk göğsü (haşlanmış, didiklenmiş)
Yarım su bardağı haşlanmış nohut
2 yemek k. tereyağı
3 su bardağı tavuk suyu, tuz, karabiber
Hazırlanışı:
Pirinci ılık tuzlu suda bekletip süzün.
Tereyağında pirinci kısa kavurun.
Nohut ve didik tavuğu ekleyin.
Sıcak tavuk suyu ve tuzu ekleyin.
Kısık ateşte suyunu çekene dek pişirin.
10 dk demlendirip karıştırarak servis edin.
💡 Tavuklu bu pilav tek başına ya da et yemekleri yanında servis edilir.
Karalahana Dolması
Karalahana yapraklarına pilav ve kıyma doldurulan bu dolma, Samsun’un Karadeniz kültürünü yansıtan, ekşimsi tadıyla öne çıkan bir lezzettir.
📖 Karalahana Dolması Tarifi
Karalahana Dolması
👥 6 kişilik ⏱ 75 dk 🔥 ≈290 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1 bağ karalahana yaprağı
300 g kıyma
1 su bardağı pirinç
2 soğan, 1 yemek k. salça
Maydanoz, zeytinyağı, tuz, karabiber, pul biber
Hazırlanışı:
Karalahana yapraklarını kaynar suda 3 dk haşlayıp soğuk suya alın; sert damarlarını çıkarın.
Soğan, kıyma, yıkanmış pirinç, salça, maydanoz, zeytinyağı ve baharatları karıştırın.
Her yaprağa harçtan koyup sıkıca sarın.
Tencereye dizin, üzerine sıcak su ve biraz zeytinyağı ekleyin.
Ters tabak kapatıp kısık ateşte 40-45 dk pişirin.
Ilıyınca servis edin.
💡 Karadeniz yöresine özgü bu sarma sıcak, yoğurtla servis edilir.
Taş Ekmeği
Kızgın taşlar üzerinde pişirilen bu yuvarlak ekmek, Samsun’un kırsal kesimindeki eski pişirme yöntemini yaşatan, koyu ve mis kokulu bir ekmektir.
📖 Taş Ekmeği Tarifi
Taş Ekmeği
👥 6 kişilik ⏱ 40 dk 🔥 ≈290 kcal/porsiyon
Malzemeler:
4 su bardağı un
1,5 su bardağı ılık su
1 çay k. tuz, 1 çay k. instant maya (isteğe bağlı)
Hazırlanışı:
Un, tuz ve (maya) ile ılık suyu yoğurup yumuşak hamur yapın, dinlendirin.
Bezelere bölüp ince yuvarlak açın.
Kızgın sac/taş ya da tavada her iki yüzünü pişirin.
Üzeri benek benek kızarınca alın.
Üst üste koyup bezle örtün (yumuşak kalsın).
Sıcak servis edin.
💡 Sac/taş üzerinde pişen bu ince ekmek; peynir, bal ya da yemek yanında servis edilir.
Laz Böreği
Muhallebi ya da peynirle hazırlanan ince yufka katmanlarının fırınlandığı Laz böreği, Samsun’un Karadeniz mutfağındaki pastacılık geleneğini yansıtan bir tatlıdır.
📖 Laz Böreği Tarifi
Laz Böreği
👥 8 kişilik ⏱ 60 dk 🔥 ≈400 kcal/porsiyon
Malzemeler:
8 yufka
1 lt süt
3 yemek k. un
1 su bardağı şeker
3 yumurta
1 paket vanilya
100 g tereyağı
üzeri için: yumurta sarısı
Hazırlanışı:
Muhallebi pişirin: süt, şeker, un, yumurta karıştırıp koyu kıvama getirin.
Tepsiye 4 yufka yağlayarak serin.
Muhallebiyi yayın.
4 yufka daha üstüne örtün.
Üzerine yumurta sarısı sürün.
180°C fırında 30 dk pişirin.
💡 Ilık servis edilir; pudra şekeri serpilir.
Samsun Mutfağının Karakteri
Samsun, Orta Karadeniz’in en büyük kentidir ve iki büyük ırmağın denize kavuştuğu geniş delta ovalarına sahiptir. Bafra ve Çarşamba ovaları, ülkenin en verimli tarım alanları arasında sayılır; buralarda pirinç, sebze ve tütün yetişir. Kıyı şeridi balıkçılığa açıkken iç kesimler hayvancılık ve tahıla dayanır. Karadeniz’in yağışlı ikliminin ova bereketiyle birleşmesi, mutfağa hem sulu yemek hem pilav ve hamur işi çeşitliliği kazandırmıştır.
Ova pirinci burada başrolü üstlenir; Samsun pilavı ve iç pilav sofraların vazgeçilmezidir. Bafra yöresinin kaz tiridi, fırınlanan kazın etli suyuyla ıslatılan ekmek üzerine döşenmesiyle yapılan gösterişli bir ziyafet tabağıdır. Bafra nokulu cevizli ve tatlımsı hamur işlerinin en bilinenidir. Fasulye turşusu kavurması, karalahana dolması ve taş fırın ekmeği ova köylerinin lezzetleriyken, Laz böreği tatlı ihtiyacını karşılar.
Samsun Mutfağı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Kaz tiridi nasıl yapılır?
Kaz tiridi, özellikle Samsun’un Bafra ilçesinde bilinen bayramlık bir yemektir. Kışın beslenen kaz önce fırında ya da tencerede uzun süre pişirilir; çıkan yağlı ve lezzetli suyla ince ekmek dilimleri ıslatılır. Ekmeğin üzerine parçalanmış kaz eti dizilir. Uzun pişme süresi eti yumuşatır, ekmek de bu suyu emerek doyurucu bir tabağa dönüşür.
Samsun pilavının özelliği nedir?
Samsun pilavı, Bafra ve Çarşamba ovalarında yetişen kaliteli yerli pirince dayanır. İri ve dolgun taneli bu pirinç, tereyağı ve et suyuyla pişirilince tane tane ve lezzetli olur. Kimi tariflerde nohut, iç yağı ya da et parçaları eklenir. Ovanın kendi ürünüyle yapılması, pilavı bölge sofralarında öne çıkaran temel etkendir.
Bafra nokulu ile Sinop nokulu aynı mı?
İkisi de rulo şeklinde sarılıp fırınlanan hamur işleridir ve Orta Karadeniz’de yaygındır; temelde aynı geleneğin yöresel yorumlarıdır. Bafra nokulu genellikle cevizli, tarçınlı ve tatlımsı bir iç ile bilinir. İç harcın oranı, hamurun kıvamı ve tatlılık derecesi yöreden yöreye değişebilir. Her iki yörede de kahvaltıların ve çay saatlerinin sevilen ikramıdır.
Fasulye turşusu kavurması nedir?
Karadeniz’de taze fasulye, kışa hazırlık için tuzlanıp suda bekletilerek turşu yapılır. Fasulye turşusu kavurması, bu ekşimiş fasulyenin suyu sıkıldıktan sonra soğan ve tereyağında kavrulmasıyla hazırlanır. Kimi zaman içine et ya da mısır unu eklenir. Ekşi ve tok bir tada sahip olan yemek, özellikle kış aylarında sofralarda sıkça yer alır.
Samsun’un en meşhur yemeği hangisidir?
Samsun’un en meşhur yemeği, kapalı ve uzun Samsun pidesidir. Bafra nokulu yörenin sarmalı çöreği olarak ün salmıştır; kaz tiridi ise ilin doyurucu klasiğidir.
Bölge
Karadeniz — Orta Karadeniz / Bafra-Çarşamba ovaları
whattowants.com, siteyi çalıştırmak ve reklam sunmak için çerez kullanır. 6698 sayılı KVKK
kapsamındaki aydınlatma için Çerez Politikası'na
bakabilirsiniz. Reddederseniz reklamlar kişiselleştirilmeden gösterilir.
