Tokat mutfağı, Yeşilırmak’ın suladığı verimli ovalar ile bağ ve bahçelerin çevrelediği tarihî bir şehirde şekillenmiş, hem etin hem hamurun cömertçe kullanıldığı zengin bir sofradır; şişte kuzu, patlıcan ve sarımsağın buluştuğu ünlü Tokat kebabından cevizli sucuğa, bat salatasından keşkeğe uzanan geniş bir çeşitliliği bir arada sunar.
Tokat Kebabı
Patlıcan, et ve sebzelerin birlikte pişirilmesiyle hazırlanan Tokat kebabı, şehrin en meşhur ve doyurucu yöresel yemeğidir.
📖 Tokat Kebabı Tarifi
Tokat Kebabı
👥 4 kişilik ⏱ 90 dk 🔥 ≈480 kcal/porsiyon
Malzemeler:
600 g kuzu eti
2 patates
2 domates
2 biber
tuz, karabiber, pul biber
şiş
Hazırlanışı:
Eti kuşbaşı kesin.
Sebzeleri dilimleyin.
Sırasıyla şişe geçirin (et-sebze-et).
Tuzlayın.
Fırında ya da ateşte 60 dk pişirin.
💡 Mısır ekmeği ile servis edilir.
Bat
Bulgur, yeşillik ve cevizle hazırlanan bat, Tokat mutfağının ferah ve özgün yöresel lezzetlerinden biridir.
📖 Bat Tarifi
Bat
👥 6 kişilik ⏱ 40 dk 🔥 ≈270 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1 su bardağı yeşil mercimek
1 su bardağı ince (köftelik) bulgur
Bol taze soğan, 2 domates, 1 sivri biber
1 yemek k. salça, yarım demet maydanoz ve dereotu
Zeytinyağı, nar ekşisi/limon, tuz, pul biber, nane
Servis için asma yaprağı
Hazırlanışı:
Yeşil mercimeği yumuşayana dek haşlayın.
Sıcak mercimeğin üzerine bulguru ekleyip kapağı kapatın; bulgur yumuşasın.
Geniş kaba alıp soğutun.
İnce doğranmış sebze, yeşillik, salça, zeytinyağı ve baharatları ekleyin.
Nar ekşisi/limonla ekşitip yoğurun.
Asma yaprağına sarılarak servis edin.
💡 Tokat’a özgü bu ekşili bat, asma yaprağıyla dürüm yapılarak yenir.
Tokat Yağlısı
İnce hamur ve yağlı harçla hazırlanan Tokat yağlısı, şehirde sıkça tüketilen geleneksel bir hamur işidir.
📖 Tokat Yağlısı Tarifi
Tokat Yağlısı
👥 4 kişilik ⏱ 60 dk 🔥 ≈700 kcal/porsiyon
Malzemeler:
4 su bardağı un, 1 çay k. tuz, ılık su (mayasız hamur)
150-200 g tereyağı (yağlamak için)
İsteğe bağlı iç: çökelek/peynir, patates ya da Tokat bez sucuğu
Hazırlanışı:
Un, tuz ve ılık suyla mayasız, yumuşak hamur yoğurun; dinlendirin.
100-110 g’lık bezelere bölün.
Her bezeyi tereyağıyla yağlayıp dinlendirin.
Önce merdaneyle, sonra elle iyice inceltip açın (serpme).
Sade ise yuvarlak; iç konacaksa yarım ay şeklinde katlayın.
Taş tabanlı fırında kızarana dek pişirip sıcak servis edin.
💡 Tokat’ın coğrafi işaretli, tereyağlı kahvaltılık hamur işi; sıcak servis edilir.
Tokat Keşkeği
Dövme buğdayın etle birlikte saatlerce pişirilip lapa kıvamında dövüldüğü keşkek, Tokat’ın düğün ve özel gün sofralarının vazgeçilmez geleneksel yemeğidir.
📖 Tokat Keşkeği Tarifi
Tokat Keşkeği
👥 8 kişilik ⏱ 180 dk 🔥 ≈410 kcal/porsiyon
Malzemeler:
2 su bardağı dövme (yarma) buğday
500 g kuzu eti veya tavuk
100 g tereyağı
Tuz, karabiber
Üzeri: tereyağı + pul biber
Hazırlanışı:
Buğdayı akşamdan ıslatın.
Eti suyla haşlayıp didikleyin, suyunu ayırın.
Buğdayı et suyuyla çok kısık ateşte yumuşayana dek (2-3 saat) pişirin.
Didik eti ekleyip tahta kaşıkla lapa kıvamına gelene dek dövün.
Tuz, karabiber ve tereyağını ekleyin.
Üzerine kızdırılmış tereyağlı pul biber gezdirip sıcak servis edin.
💡 Tokat’ın düğün yemeği; kıvamı lapamsı olana dek dövülerek hazırlanır.
Tokat Pidesi
Uzun ve ince şekliyle bilinen Tokat pidesi, içine kıyma veya peynir konularak taş fırında pişirilen, şehrin en tanınmış lezzetlerinden biridir.
📖 Tokat Pidesi Tarifi
Tokat Pidesi
👥 4 kişilik ⏱ 45 dk 🔥 ≈560 kcal/porsiyon
Malzemeler:
500 g un
7 g maya
su, tuz
300 g kıyma ya da peynir
tuz, pul biber
Hazırlanışı:
Hamuru mayalandırın.
Yuvarlak bezler açın.
İçini koyun.
Kenarları kaldırıp şekil verin.
250°C fırında 12 dk pişirin.
💡 Sıcak servis edilir.
Madımak Yemeği
Madımak, Tokat çevresinde baharda toplanan yabani bir otla yapılan geleneksel bir sebze yemeğidir; kıyma, bulgur ve çemenle pişirilerek Tokat sofralarının köklü lezzetlerinden biri olmuştur.
📖 Madımak Yemeği Tarifi
Madımak Yemeği
👥 4 kişilik ⏱ 50 dk 🔥 ≈280 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1 kg taze madımak otu
200 g kıyma
1 su bardağı kalın bulgur
1 kuru soğan
4-5 diş sarımsak
2 yemek k. tereyağı
1 yemek k. salça + 1 tatlı k. çemen
tuz, kimyon, pul biber
Hazırlanışı:
Madımakları ayıklayıp yıkayın ve ince doğrayın.
Tereyağında soğan, sarımsak ve kıymayı kavurun.
Salça ve çemeni ekleyip kısa süre kavurun.
Doğranmış madımağı ekleyip suyunu salana kadar kavurun.
Bulgur, tuz ve baharatları ekleyin.
Üzerini geçecek kadar sıcak su koyun.
Kısık ateşte su çekilene kadar yaklaşık 30 dk pişirin.
💡 Sıcak olarak, yanında taş fırın ekmeği ve yeşil soğanla servis edilir.
Cevizli Sucuk
Ceviz parçalarının baharatlı et hamuruyla çevrelendiği bu sucuk, Tokat’ın ceviz ve et geleneğini birleştiren, dilimlenince göz alıcı bir tatlıdır.
📖 Cevizli Sucuk Tarifi
Cevizli Sucuk
👥 8 kişilik ⏱ 2 gün (kuruma dahil) 🔥 ≈450 kcal/porsiyon
Malzemeler:
2 lt üzüm şırası (veya pekmez)
1 su bardağı un, yarım su bardağı nişasta
300 g ipe dizili ceviz içi
1 çay k. tarçın (isteğe bağlı)
Hazırlanışı:
Cevizleri iğneyle ipliğe dizin.
Şıra/pekmezi kaynatın.
Un ve nişastayı soğuk suyla ezip ekleyin; koyu ‘hasuda’ kıvamına gelene dek karıştırın.
💡 Tokat-Zile yöresinin meşhur tatlısı; ince dilimlenip çay yanında ikram edilir.
Tarhana Çorbası
Tokat sofralarında kışın en çok tüketilen ev yapımı tarhana çorbası, geleneksel mutfak mirasını ve ev hanımlarının emeğini yansıtan besleyici bir çorbadır.
📖 Tarhana Çorbası Tarifi
Tarhana Çorbası
👥 4 kişilik ⏱ 20 dk 🔥 ≈180 kcal/porsiyon
Malzemeler:
3 yemek k. tarhana
4 su bardağı et suyu
2 diş sarımsak
2 yemek k. tereyağı
1 çay k. pul biber
kuru nane
tuz
Hazırlanışı:
Tarhanayı az suyla ezin.
Et suyunu kaynamaya alın.
Tarhana karışımını tencereye katın.
Sürekli karıştırarak 15 dk pişirin.
Tuz ayarlayın.
Tereyağında nane ve pul biber kavurup üzerine gezdirin.
💡 Sıcak kâselere alınır; yanında ekmek sunulur.
Tokat Mutfağının Karakteri
Tokat, Karadeniz ile İç Anadolu arasındaki geçiş kuşağında yer alır; kıyıya uzak, daha ılıman ve yarı karasal bir iklime sahiptir. Yeşilırmak ve Kelkit vadileri toprağı bereketlendirmiş, şehir çevresini üzüm bağları, meyve bahçeleri ve sebze tarlalarıyla donatmıştır. Tarih boyunca kervan yolları üzerinde bulunan Tokat, tarihî hanları, bedesteni ve konaklarıyla köklü bir kent kültürü taşır; bu birikim mutfağa hem çeşit hem incelik olarak yansımıştır.
Sofranın merkezinde et, bulgur, ceviz ve üzüm ürünleri vardır. Tokat kebabı; kuzu eti, kuyruk yağı, patates, patlıcan, domates ve tüm sarımsağın şişe dizilip odun fırınında pişirilmesiyle hazırlanır, yanında ince yaprak ekmekle sunulur. Bat, ince bulgurun bol yeşillik ve nar ekşisiyle yoğrulduğu ferah bir salatadır. Bağların ürünü üzüm, cevizli sucuğa ve pekmeze dönüşür; keşkek, Tokat pidesi ve madımak da sofrada sık görülür.
Tokat Mutfağı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Tokat kebabı nasıl hazırlanır?
Tokat kebabı, kuzunun kuşbaşı eti ve kuyruk yağının şişe dizilmesiyle başlar. Araya patates, patlıcan, domates, yeşil biber ve kabuğuyla sarımsak eklenir; şişler dik olarak odun ateşli fırına yerleştirilir. Etin yağı sebzelere sindiğinden lezzet katmanlanır. Pişince ince yaprak ekmek üzerinde servis edilir ve genellikle birkaç kişilik porsiyonlar halinde paylaşılır.
Bat nedir?
Bat, Tokat ve çevresine özgü, kısırı andıran ama daha bol yeşillikli bir bulgur salatasıdır. İnce bulgur; maydanoz, taze soğan, nane, domates ve biberle karıştırılır, nar ekşisi, zeytinyağı ve baharatla tatlandırılır. Kimi tariflerde yeşil mercimek de eklenir. Serin ve ekşimsi tadıyla özellikle yaz sofralarında ve mezelik olarak tüketilir.
Cevizli sucuk tatlı mı?
Evet, cevizli sucuk et değil, bir üzüm tatlısıdır. İpe dizilen cevizler, üzüm şırasının nişasta ile kıvam verilerek kaynatılmasıyla elde edilen koyu pekmezli karışıma birkaç kez batırılıp kurutulur. Tokat’ın bağcılığa dayalı köklü bir ürünüdür; ceviz içi ve pekmezin buluştuğu bu tatlı, uzun süre saklanabildiği için kışlık olarak da hazırlanır.
Madımak yemeği neyden yapılır?
Madımak, İç ve Orta Anadolu ile Tokat çevresinde yetişen yenilebilir bir bahar otudur. Aynı adı taşıyan yemek, temizlenen otun soğan ve genellikle pastırma ya da kavurma ile kavrulup bulgur ilave edilerek pişirilmesiyle yapılır. Kısa bir mevsimde bulunduğundan bahar aylarının beklenen yemeğidir ve bölge sofrasında sevilerek tüketilir.
Tokat’ın en meşhur yemeği hangisidir?
Tokat’ın en meşhur yemeği, patlıcanla etin fırında buluştuğu Tokat kebabıdır. Yeşil mercimekli serinletici mezesi bat yöreye özgüdür; Tokat yağlısı ve Tokat keşkeği de sofraların klasiğidir.
whattowants.com, siteyi çalıştırmak ve reklam sunmak için çerez kullanır. 6698 sayılı KVKK
kapsamındaki aydınlatma için Çerez Politikası'na
bakabilirsiniz. Reddederseniz reklamlar kişiselleştirilmeden gösterilir.
