Trabzon mutfağı, Doğu Karadeniz’in denize dik inen yemyeşil dağlarında olgunlaşmış, hamsiyle adeta özdeşleşmiş coşkulu ve cömert bir sofra kültürüdür; Akçaabat köftesinden hamsili pilava, tereyağıyla çekilen kuymağından meşhur Hamsiköy sütlacına kadar hem denizin hem de yaylanın bereketini gönülden masaya taşır, karalahanayı ise neredeyse her öğünün doğal bir yanı sayar.
Akçaabat Köftesi
Dana etinin sade baharatlarla yoğrulmasıyla hazırlanan Akçaabat köftesi, Trabzon mutfağının en bilinen et lezzetlerinden biridir.
📖 Akçaabat Köftesi Tarifi
Akçaabat Köftesi
👥 4 kişilik ⏱ 45 dk 🔥 ≈450 kcal/porsiyon
Malzemeler:
500 g dana-kuzu karışık yağlı kıyma
1 soğan (rendelenmiş), 3-4 diş sarımsak
1 dilim bayat ekmek içi
Tuz, karabiber, kimyon
Hazırlanışı:
Kıymayı soğan, sarımsak, ıslatılmış ekmek içi ve baharatlarla iyice yoğurun.
Üzerini örtüp buzdolabında en az 1 saat dinlendirin.
Avuç içinde yassı, parmak şeklinde köfteler yapın.
Kömür ateşinde ya da ızgarada her iki yüzünü pişirin.
Domates ve biberi közleyin.
Piyaz ve taze soğanla servis edin.
💡 Trabzon-Akçaabat’ın meşhur köftesi; piyaz, közlenmiş sebze ve ekmekle servis edilir.
Hamsili Pilav
Hamsi, pirinç ve baharatlarla hazırlanan hamsili pilav, Trabzon mutfağında özellikle kış aylarında yapılan geleneksel bir yemektir.
📖 Hamsili Pilav Tarifi
Hamsili Pilav
👥 4 kişilik ⏱ 50 dk 🔥 ≈450 kcal/porsiyon
Malzemeler:
2 su bardağı pirinç
500 g hamsi (temizlenmiş)
1 soğan
2 yemek k. tereyağı
tuz, karabiber, kuru nane
Hazırlanışı:
Pirinci kavurun.
Soğanı tereyağında kavurun.
Pirinci ekleyip 2 bardak su ilave edin.
Yarı pişince hamsilerle katmanlandırın.
Üstüne kalan pirinci örtün.
Fırında 180°C’de 20 dk pişirin.
💡 Dilimlenip servis edilir.
Kuymak (Muhlama)
Mısır unu, tereyağı ve peynirle hazırlanan kuymak, Trabzon sofralarının vazgeçilmez ve doyurucu yöresel lezzetidir.
📖 Kuymak (Muhlama) Tarifi
Kuymak (Muhlama)
👥 4 kişilik ⏱ 20 dk 🔥 ≈750 kcal/porsiyon
Malzemeler:
2 su bardağı mısır unu
200 g tereyağı
300 g kaşar ya da tulum peyniri
tuz
Hazırlanışı:
Tereyağını eritin.
Mısır ununu ekleyip kavurun.
Su ilave edip karıştırın.
Rendelenmiş peyniri ekleyin.
Sürekli karıştırarak peynir eriyene kadar pişirin.
Köpük gelinceye kadar devam edin.
💡 Sıcak olarak mısır ekmekle servis edilir.
Hamsiköy Sütlacı
Yoğun kıvamı ve doğal süt aromasıyla Hamsiköy sütlacı, Trabzon’un en meşhur yöresel tatlıları arasında yer alır.
📖 Hamsiköy Sütlacı Tarifi
Hamsiköy Sütlacı
👥 6 kişilik ⏱ 60 dk 🔥 ≈350 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1,5 lt tam yağlı süt
Yarım su bardağı pirinç
1 su bardağı şeker
2 yemek k. nişasta (isteğe bağlı)
Vanilya
Hazırlanışı:
Pirinci az suyla yumuşayana dek haşlayın.
Sütü ekleyip kaynatın.
Şekeri ekleyip karıştırarak pişirin.
Nişastayı az sütle ezip ekleyin, kıvam alana dek karıştırın.
Kâselere paylaştırın.
İsteğe göre fırında üzeri kızartılır; soğuk servis edin.
💡 Trabzon Hamsiköy’ün meşhur sütlacı; soğuk servis edilir.
Karalahana Çorbası
Karadeniz’in simge sebzesi karalahananın et ve nohutla pişirildiği bu çorba, Trabzon sofralarının kış boyunca hazırlanan ve şehrin mutfağını simgeleyen bir çorbadır.
📖 Karalahana Çorbası Tarifi
Karalahana Çorbası
👥 4 kişilik ⏱ 40 dk 🔥 ≈220 kcal/porsiyon
Malzemeler:
500 g karalahana
300 g kuzu eti
1 su bardağı nohut (haşlanmış)
2 domates
2 yemek k. sıvı yağ
tuz, karabiber, pul biber
Hazırlanışı:
Eti tencereye alıp kavurun.
Su ekleyip 20 dk haşlayın.
Karahalanayı yıkayıp doğrayın.
Domates ve nohutla birlikte ekleyin.
20 dk daha pişirin.
Tuz ve karabiber ekleyin.
💡 Yanında mısır ekmeği ile servis edilir.
Kaygana
Mısır unu ve yumurtanın sacda pişirildiği kaygana, Trabzon ve Karadeniz köylerinin sabah sofralarında sevilen, sütlü ya da tatlı servisiyle öne çıkan bir lezzettir.
📖 Kaygana Tarifi
Kaygana
👥 4 kişilik ⏱ 25 dk 🔥 ≈200 kcal/porsiyon
Malzemeler:
4 yumurta
3 yemek k. un
Bol taze soğan, maydanoz, dereotu
Yarım su bardağı süt veya su
Tuz, karabiber; kızartmak için tereyağı/sıvı yağ
Hazırlanışı:
Yumurtaları çırpın; un ve sütü ekleyip pürüzsüz harç yapın.
İnce doğranmış yeşillikleri ekleyin.
Tuz ve karabiberle tatlandırın.
Tavada yağı kızdırıp harcı dökün.
Her iki yüzünü pembeleşene dek pişirin.
Sıcak servis edin.
💡 Karadeniz’in otlu kayganası; kahvaltıda ya da ara öğünde sıcak servis edilir.
Laz Böreği
Muhallebi ya da peynirle hazırlanan ince yufkaların katlanarak fırınlandığı Laz böreği, Trabzon’un Karadeniz mutfak mirasını temsil eden en sevilen tatlılarından biridir.
📖 Laz Böreği Tarifi
Laz Böreği
👥 8 kişilik ⏱ 60 dk 🔥 ≈400 kcal/porsiyon
Malzemeler:
8 yufka
1 lt süt
3 yemek k. un
1 su bardağı şeker
3 yumurta
1 paket vanilya
100 g tereyağı
üzeri için: yumurta sarısı
Hazırlanışı:
Muhallebi pişirin: süt, şeker, un, yumurta karıştırıp koyu kıvama getirin.
Tepsiye 4 yufka yağlayarak serin.
Muhallebiyi yayın.
4 yufka daha üstüne örtün.
Üzerine yumurta sarısı sürün.
180°C fırında 30 dk pişirin.
💡 Ilık servis edilir; pudra şekeri serpilir.
Tarhana Çorbası
Trabzon sofralarında kışın en çok tüketilen ev yapımı tarhana çorbası, geleneksel mutfak mirasını ve ev hanımlarının emeğini simgeler.
📖 Tarhana Çorbası Tarifi
Tarhana Çorbası
👥 4 kişilik ⏱ 20 dk 🔥 ≈180 kcal/porsiyon
Malzemeler:
3 yemek k. tarhana
4 su bardağı et suyu
2 diş sarımsak
2 yemek k. tereyağı
1 çay k. pul biber
kuru nane
tuz
Hazırlanışı:
Tarhanayı az suyla ezin.
Et suyunu kaynamaya alın.
Tarhana karışımını tencereye katın.
Sürekli karıştırarak 15 dk pişirin.
Tuz ayarlayın.
Tereyağında nane ve pul biber kavurup üzerine gezdirin.
💡 Sıcak kâselere alınır; yanında ekmek sunulur.
Trabzon Mutfağının Karakteri
Kentin arkasında Zigana ve Soğanlı sıradağları yükselir, önünde ise Karadeniz uzanır; bu dar şeritte yağmur neredeyse hiç eksik olmaz, bulut ve sis yaylalara sık sık iner. Vadileri fındık bahçeleri, üst kesimleri çayır ve otlaklarla kaplıdır. Yüzyıllar boyu önemli bir liman ve ticaret kenti olan Trabzon, balıkçılığın ve yayla hayvancılığının yan yana yürüdüğü bir mutfak biriktirmiştir. Kış uzun, hava rutubetli olduğundan yemekler doyurucu ve sıcaktır.
Sofranın dört temel taşı hamsi, mısır unu, tereyağı ve karalahanadır. Hamsi tavadan pilava, ekmeğe kadar her şeye girer; kuymak ise mısır unu, tereyağı ve tel tel uzayan yöre peyniriyle çekilen kahvaltıların yıldızıdır. Akçaabat köftesi ilçesinin adıyla anılan, sadece et, tuz ve az sarımsakla yoğrulan bir ızgara lezzetidir. Tatlıda Hamsiköy sütlacı ve muhallebili Laz böreği; çorbada ise karalahana öne çıkar.
Trabzon Mutfağı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Kuymak (muhlama) nedir?
Kuymak, Doğu Karadeniz’in tereyağı esaslı meşhur kahvaltılığıdır. Eriyen tereyağına mısır unu eklenir, üzerine tel tel uzayan taze yöre peyniri konularak kısık ateşte karıştırılır. Kaşık gezdirildiğinde uzayan kıvamıyla bilinir ve genellikle mısır ekmeğiyle sıcak yenir. Trabzon’da muhlama adıyla da anılır; yaylada taze tereyağıyla yapılanı en makbulüdür.
Akçaabat köftesini farklı kılan nedir?
Trabzon’un Akçaabat ilçesine adını veren bu köfte, sadeliğiyle öne çıkar. Genellikle dana ve kuzu etinin karışımına tuz, az miktarda sarımsak ve bayat ekmek içi katılır; bol baharat ve dolgu kullanılmaz. Yassı ve iri şekil verilip mangalda pişirilir. Yanında pilav, yeşil biber ve piyaz sunulur; etin kendi lezzetini öne çıkarması amaçlanır.
Laz böreği tatlı mı tuzlu mu?
Laz böreği tatlı bir börektir. İnce açılan yufka katlarının arasına muhallebi kremaya benzer bir dolgu sürülür, fırınlandıktan sonra üzerine hafif şerbet ya da pudra şekeri gezdirilir. Adında börek geçse de aslında bir tatlı hamur işidir ve Doğu Karadeniz’de, özellikle Trabzon ve Rize çevresinde çay saatlerinin sevilen ikramıdır.
Hamsiköy sütlacı neden ünlüdür?
Hamsiköy, Trabzon’un Maçka ilçesinde, Zigana yolu üzerindeki bir köydür ve sütlacıyla ün kazanmıştır. Yayla otlarıyla beslenen ineklerin bol kaymaklı sütü, pirinç ve şekerle pişirilip fırında üzeri kızartılır. Yolcuların mola verip bakır kaselerde sıcak yediği bu sütlaç, koyu kıvamı ve doğal süt tadıyla diğerlerinden ayrılır.
Trabzon’un en meşhur yemeği hangisidir?
Trabzon’un en meşhur yemeği Akçaabat köftesidir; kuymak (muhlama) ise kahvaltıların tartışmasız yıldızıdır. Hamsili pilav denizin, Hamsiköy sütlacı yaylanın imzasıdır; yumurtayla yeşilliğin buluştuğu kaygana da yörenin pratik klasiğidir.
whattowants.com, siteyi çalıştırmak ve reklam sunmak için çerez kullanır. 6698 sayılı KVKK
kapsamındaki aydınlatma için Çerez Politikası'na
bakabilirsiniz. Reddederseniz reklamlar kişiselleştirilmeden gösterilir.
