Tirit Tarifi

Son güncelleme: 28 Eylül 2026

Kemikli kuzu etinin uzun süre haşlanıp didiklenmesi, bayat pide ya da kuru yufka parçalarının kaynar et suyuyla ıslatılıp üzerine etin dizilmesi, sarımsaklı yoğurt ve pul biberli tereyağı dökülmesiyle yapılıyor. Bolu’da tirit Mengen mutfağının davet tabaklarından; ilçede pilav ve keşkekle aynı sofraya çıkıyor. Aşçılık geleneğinin ölçü titizliği burada et suyunun miktarında görünüyor: ekmek ıslanmalı ama çorbaya dönmemeli. Et suyu ılık dökülürse ekmek yumuşamıyor, fazla dökülürse tabak lapalaşıyor. Tirit, sitemizdeki yöresel mutfak sayfalarında Balıkesir, Bingöl, Bolu, Konya, Kütahya, Zonguldak illerinde yer alıyor; ölçüler ve püf noktaları ilden ile değişebiliyor. Aşağıdaki temel tarif Bolu sürümünden alındı, her ilin kendi hâli ise o ilin sayfasında.

Temel Tirit Tarifi

4 kişilik · toplam ≈120 dakika · porsiyon başına ≈560 kcal

Malzemeler

• 800 g kemikli kuzu eti (gerdan ya da kol)
• 1 bayat pide ya da 3 kuru yufka
• 2 su bardağı yoğurt ve 3 diş sarımsak
• 3 yemek kaşığı tereyağı
• Haşlama için 1 kuru soğan ve 1 defne yaprağı
• Tuz, karabiber, 1 çay kaşığı pul biber

Yapılışı

1. Kuzu etini soğan ve defne yaprağıyla tencereye alın, üzerini iki parmak geçecek kadar su ekleyip köpüğünü alarak kaynatın.
2. Ateşi kısıp eti kemikten kolayca ayrılana kadar bir buçuk saat haşlayın, suyunu süzüp tuzlayarak sıcak tutun.
3. Haşlanan eti kemiklerinden ayırıp lif lif didikleyin; yağlı parçaları ayırmayın, tiridin tadını onlar veriyor.
4. Bayat pideyi ya da kuru yufkayı iri parçalara bölüp servis tabağına bir kat hâlinde yayın.
5. Kaynar et suyunu kepçeyle ekmeğin her yerine eşit dökün; ekmek suyu çekip yumuşamalı ama tabakta su göllenmemeli.
6. Didiklenmiş eti ekmeğin üzerine dağıtın ve dövülmüş sarımsakla çırpılmış oda sıcaklığındaki yoğurdu kenarlardan başlayarak gezdirin.
7. Tereyağını pul biberle kızdırıp tiridin üzerine dökün ve ekmek dağılmadan hemen servis edin.

Püf Noktaları ve Sık Yapılan Hatalar

Bu yemeği yapan illerin kendi mutfak notlarından derlendi:

• Bingöl: Bayat ekmeği parçalayıp geniş tabağa yayın; taze ekmek et suyunda hemen dağılıyor.
• Kütahya: Et suyu sıcak olmalı; ılık suyla ekmek yumuşamıyor ve tabak kuru kalıyor.

Ne Zaman ve Nasıl Yenir?

Kuru ekmeğin ya da yufkanın kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor; kimi ilçelerde sarımsaklı yoğurt da ekleniyor. Bayat ekmek parçalarının üzerine kaynar et suyu dökülüp didiklenmiş etle buluşturulmasıyla yapılıyor. Kuru pidenin ya da yufkanın kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor.

İl İl Ne Değişiyor?

Balıkesir sürümü

Kuru ekmeğin ya da yufkanın kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor; kimi ilçelerde sarımsaklı yoğurt da ekleniyor. Balıkesir’de tirit bir davet yemeği ve ekmeği değerlendiren bir ev geleneği. Et suyu kaynar dökülmeli, ekmek dağılana kadar bekletilmemeli. Malzemede ayrışan yanı: 500 g kuzu eti (haşlanmış), 4 yufka veya bayat pide, 2 su bardağı et suyu. Bu sürümde pişirme süresi 75 dk, porsiyon 4 kişilik.

Bingöl sürümü

Bayat ekmek parçalarının üzerine kaynar et suyu dökülüp didiklenmiş etle buluşturulmasıyla yapılıyor. Bingöl’ün kırsalında tirit bayat ekmeği değerlendirmenin yolu; ekmek atılmadığı için et suyu kalan her günün ertesinde tirit kuruluyor. Üstüne sarımsaklı yoğurt ve kızdırılmış yağ dökülüyor. Malzemede ayrışan yanı: yarım bayat ekmek (dilimlenmiş), 400 g kemikli et, 4 su bardağı et suyu. Bu sürümde pişirme süresi 60 dk, porsiyon 4 kişilik.

Konya sürümü

Kuru pidenin ya da yufkanın kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor. Konya’da tirit bir düğün ve davet yemeği; etli pilav ile bamya çorbasının yanında sofranın üçüncü ayağı sayılıyor. Et suyu kaynar hâlde dökülüyor; kaynamamış suda yufka ekmeği yumuşamadan tabakta diri kalıyor. Malzemede ayrışan yanı: yarım bayat pide ya da yufka, 400 g kemikli kuzu eti, 4 su bardağı et suyu. Bu sürümde pişirme süresi 75 dk, porsiyon 4 kişilik.

Kütahya sürümü

Bayat pide ya da ekmeğin parçalanıp tabağa yayılması, üzerine sıcak et suyu gezdirilip yumuşatılması ve didiklenmiş haşlanmış etle sarımsaklı yoğurdun eklenmesiyle hazırlanıyor. En üste kızdırılmış tereyağı ve pul biber dökülüyor. Kütahya’da bayat ekmeği değerlendiren, kışın doyuran klasik bir tabak. Malzemede ayrışan yanı: yarım bayat pide ya da ekmek, 400 g haşlanmış et, 4 su bardağı et suyu. Bu sürümde pişirme süresi 60 dk, porsiyon 4 kişilik.

Zonguldak sürümü

Bayat ekmeğin kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et, sarımsaklı yoğurt ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor. Zonguldak’ta tirit hem ekmeği değerlendiren bir ev yemeği hem de kalabalık davet sofralarının doyurucu tabağı; kaşıkla yendiği için ağır işten dönen madenci sofralarında yer edinmiş. Et suyu sıcak dökülmeli, ekmek dağılana kadar bekletilmemeli; hazırlandıktan sonra hemen servis ediliyor. Malzemede ayrışan yanı: yarım bayat pide ya da ekmek, 400 g kemikli et, 4 su bardağı et suyu. Bu sürümde pişirme süresi 60 dk, porsiyon 4 kişilik.

Süre ve porsiyon karşılaştırması

Aynı yemek olsa da emek ve doyuruculuk ilden ile değişiyor: pişirme süresi 2 saat, 60 dk, 75 dk; porsiyon başına 480 kcal, 560 kcal. Fark genellikle et oranından, ocak-fırın tercihinden ve porsiyon büyüklüğünden geliyor.

6 İlde Tirit

Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:

• Balıkesir — Kuru ekmeğin ya da yufkanın kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor; kimi ilçelerde sarımsaklı yoğurt da ekleniyor.
• Bingöl — Bayat ekmek parçalarının üzerine kaynar et suyu dökülüp didiklenmiş etle buluşturulmasıyla yapılıyor.
• Bolu — Kemikli kuzu etinin uzun süre haşlanıp didiklenmesi, bayat pide ya da kuru yufka parçalarının kaynar et suyuyla ıslatılıp üzerine etin dizilmesi, sarımsaklı yoğurt ve pul biberli tereyağı dö
• Konya — Kuru pidenin ya da yufkanın kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor.
• Kütahya — Bayat pide ya da ekmeğin parçalanıp tabağa yayılması, üzerine sıcak et suyu gezdirilip yumuşatılması ve didiklenmiş haşlanmış etle sarımsaklı yoğurdun eklenmesiyle hazırlanıyor.
• Zonguldak — Bayat ekmeğin kemikli et suyunda yumuşatılıp üzerine didiklenmiş et, sarımsaklı yoğurt ve kızdırılmış tereyağı gezdirilmesiyle hazırlanıyor.

Bu Tarifte Geçen Terimler

Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.

• Kemikli et: Kemiği çıkarılmadan pişirilen et. Kemikteki ilik ve bağ dokusu uzun pişmede erir, suyu koyulaştırır ve tada derinlik verir.
• Pide: Mayalı hamurun yayvan açılıp harçla ya da harçsız fırınlanması. Yöreye göre hem ekmek hem yemek adıdır: kimi ilde sade ekmektir, kimi ilde kıymalı ve peynirli tabak.
• Yufka: Oklavayla kâğıt inceliğinde açılmış mayasız hamur. Sacda kısa süre pişirilip kurutulursa aylarca dayanır; kullanmadan önce üzerine su serpilip yumuşatılır.
• Keşkek: Dövme buğdayın kuzu etiyle saatlerce kaynatılıp tokmakla dövülerek lapa kıvamına getirilmesi. Buğday ile et lif lif birbirine karışır.

Tirit: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar

Balıkesir

• 📅 Ne zaman: Aralık–Şubat: Kış; ağır ve sıcak tabaklar

Balıkesir tiriti nasıl bir yemektir? Bayat ekmeğin et suyuyla ıslatılıp üzerine haşlanmış ya da kavrulmuş et konularak hazırlanan geleneksel bir yemektir. Genellikle sarımsaklı yoğurtla sunulur; toklukla lezzeti birleştiren köklü bir sofra klasiğidir.

Bingöl

• 🧭 Sofradaki yeri: Kavurma, kuzu etinin kendi yağında, su eklenmeden pişirilip serin yerde saklanması; tirit ise bayat ekmeğin sıcak et suyuyla değerlendirilmesi.
• 📅 Ne zaman: Aralık–Mart: Kış uzun ve sert geçiyor
• 📍 Nerede yenir: Merkez esnaf lokantaları — keldoş, tutmaç, tirit. Kış aylarında öğle menüsünde; tek kapta doyuran tabaklar uygun bütçeli.
• ⚠️ Sık yapılan hata: Tirite ılık et suyu dökmek. Ekmek yumuşamıyor ve tabak kuru kalıyor.

Bolu

• 🧭 Sofradaki yeri: Mengen mutfağında tirit, keşkek ve etli hamur işleri öne çıkıyor; ilçenin adını taşıyan Mengen pilavı ise kuşbaşı etin pirinç ve sebzelerle et suyunda demlenmesi.
• 📅 Ne zaman: Düğün ve davet: Aşçılık geleneğinin sofrası
• 📍 Nerede yenir: Mengen — pilav ve aşçılık geleneği. İlçeye özgü yemekler ilçe merkezindeki lokantalarda servis ediliyor; tirit, keşkek ve etli hamur işleri de aynı sofrada.

Konya

• 🧭 Sofradaki yeri: Etli ekmek, pide, yufka, börek, tirit — hepsi aynı hamur geleneğinin farklı kollarından.
• 🧭 Sofradaki yeri: Konya’da davet yemeği belirli bir sırayla kuruluyor: önce bamya çorbası, sonra etli pilav ve tirit, arkasından tatlı.
• 📅 Ne zaman: Düğün / davet: Kalabalık sofra düzeni
• ⚠️ Sık yapılan hata: Tiridi önceden hazırlayıp bekletmek. Ekmek et suyunu emmeye devam ettiği için tirit beklerse lapaya dönüyor; servis anında kurulması gerekiyor.
• ↔️ Komşu illerden farkı: Aksaray ve Niğde’ye göre: Step mutfağı ortak: tarhana, kuru sebze, bulgur. Konya bu ortak kileri daha büyük ölçekli davet sofralarına dönüştürüyor — bamya çorbası, etli pilav, tirit üçlüsü bunun örneği.

Tirit nasıl bir yemektir? Tirit, bayatlamış veya ince ekmeğin, etli ve baharatlı sıcak suyla ıslatılması, üzerine haşlanmış et ve kimi zaman yoğurt eklenmesiyle hazırlanan geleneksel bir yemektir. Ekmeğin suyu emerek yumuşamasıyla doyurucu bir kıvam kazanır. Konya’da eskiden beri bilinen, ekonomik ve tok tutan bir sofra klasiğidir.

Kütahya

• 📅 Ne zaman: Kasım–Şubat: Karasal iklimin uzun kışı
• 📍 Nerede yenir: Esnaf lokantaları — çorba ve tirit. Sıkıcık, döğme çorbası ve tirit gibi tabaklar öğle saatlerinde tencere yemeği olarak çıkıyor; kış aylarında çeşit artıyor.

Zonguldak

• 🧭 Sofradaki yeri: Hızlı hazırlanan, doyuran, kaşıkla yenen ve ısıtan yemekler öne çıktı: pumpum çorbası, tirit, saç böreği.
• 🧭 Sofradaki yeri: Pumpum çorbası ve tirit Batı Karadeniz sofrasının kendine has iki adıdır.
• 📅 Ne zaman: Aralık–Şubat: Kırağı gören lahana tatlanır, hava soğur
• 📍 Nerede yenir: Merkez — esnaf lokantası. Tirit, karalahana çorbası ve mevsim ot yemekleri gibi ev yemekleri merkezdeki esnaf lokantalarında öğle saatlerinde bulunuyor; tencere yemeği akşama kalmıyor. Çarşı hattı ile sahil kordonu arasındaki sokaklar bu tür lokantaların yoğunlaştığı bölge.
• ↔️ Komşu illerden farkı: Bartın ve Karabük’e göre: Üç ilin de sofrasında mısır unu ve lahana var. Fark tirit ve keşkekte belirginleşiyor — Zonguldak tiridi sarımsaklı yoğurt ve kızdırılmış tereyağıyla servis edilirken, komşu illerde et suyu ağırlıklı, yoğurtsuz sürümleri yaygın.

Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Balıkesir · Bingöl · Bolu · Konya · Kütahya · Zonguldak.

Bolu Mutfağından Diğer Tarifler

• Kabak Tatlısı — Kara kabağın içi temizlenip kabuğu soyulmadan iri üçgenler hâlinde doğranması, iç kısımlar alta, kabuklar üste gelecek şekilde tencereye dizilip…
• Höşmerim — Unun tereyağında kavrulup şekerli suyla ya da taze tuzsuz peynirle birleştirilerek kıvam alana dek pişirilmesiyle yapılıyor.
• Kaldırık Dolması — Ormanlık alanlarda ilkbaharda çıkan kaldırık otunun yapraklarına pirinç, soğan ve baharatlı harç sarılıp tencerede ağır ateşte pişirilmesiyle…
• Mengen Pilavı — Kuşbaşı etin tereyağında kavrulup pirinç, havuç ve bezelye gibi sebzelerle et suyunda demlenmesiyle yapılıyor.
• Çantıklı Pide — Açılan hamurun içine kıymalı harç konup kapatılarak pide biçiminde fırınlanmasıyla yapılıyor.
• Mudurnu Tavuğu — Köy tavuğunun bütün ya da parçalanmış hâlde soğan, sarımsak ve baharatlarla tencerede ya da fırında uzun süre pişirilmesiyle yapılıyor.

Benzer Tarifler

• Tamtak Tiridi — Bayat ekmek dilimlerinin kaynayan et suyuyla ıslatılıp üzerine didiklenmiş et konmasıyla yapılıyor.
• Galacoş — Kurutulmuş yufka ya da ekmeğin et suyunda yumuşatılıp üzerine haşlanmış et, eritilmiş tereyağı ve sarımsaklı yoğurt konmasıyla hazırlanıyor.
• Kaz Tiridi — Kaz etinin uzun süre haşlanıp didiklenmesi, elde edilen kaz suyunda yumuşatılan yufka ya da bayat ekmeğin üzerine dizilmesiyle hazırlanıyor.
• Çerkez Tavuğu — Haşlanan tavuğun didiklenip dövülmüş ceviz, ekmek içi ve sarımsakla hazırlanan sosla karıştırılmasıyla yapılıyor.
• Adıyaman Tava — Kuşbaşı etin patlıcan, biber ve domatesle tek tepsiye dizilip fırında pişirilmesiyle yapılıyor.

Sık Sorulan Sorular

🔗 İlgili tarifler: Höşmerim Tarifi · Fırın Kebabı Tarifi · Köpük Helvası Tarifi

---

👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası