Cezerye Tarifi
Son güncelleme: 28 Eylül 2026
Rendelenmiş havucun şekerle kendi suyunu çekip koyulaşana kadar ağır ateşte pişirilmesi, içine kavrulmuş yer fıstığı katılıp tepsiye yayılması ve soğuyunca kesilip hindistan cevizine bulanmasıyla yapılıyor. Mersin’in bilinen cezeryesinin Osmaniye’deki sürümünde iç, Antep fıstığı ya da ceviz yerine yer fıstığıyla hazırlanıyor ve çarşıdaki fıstıkçılarda kutuyla satılıyor. Havuç tencerenin dibini bırakmadan ocaktan alınırsa cezerye tepside cıvık kalıyor ve kesilemiyor. Cezerye, sitemizdeki yöresel mutfak sayfalarında Mersin, Osmaniye illerinde yer alıyor; ölçüler ve püf noktaları ilden ile değişebiliyor. Aşağıdaki temel tarif Osmaniye sürümünden alındı, her ilin kendi hâli ise o ilin sayfasında.
Temel Cezerye Tarifi
10 kişilik · toplam ≈120 dakika · porsiyon başına ≈240 kcal
Malzemeler
- 1,5 kg havuç (kabuğu kazınmış, ince rendelenmiş)
- 2,5 su bardağı toz şeker
- 1 su bardağı kavrulmuş, zarı alınmış yer fıstığı (iri kırılmış)
- 2 yemek kaşığı buğday nişastası ve yarım su bardağı su
- 1 çay kaşığı tarçın ve yarım limonun suyu
- Bulamak için 1 su bardağı hindistan cevizi
Yapılışı
- Rendelenmiş havucu şekerle kalın dipli bir tencereye alın ve karıştırıp yarım saat bekletin; havuç bu sürede suyunu bırakıyor.
- Tencereyi orta ateşe koyun ve havuç suyunu çekip rengi koyulaşana kadar, dibi tutmasın diye sık sık karıştırarak 50-60 dakika pişirin.
- Nişastayı yarım bardak suda açıp tencereye ekleyin, limon suyu ve tarçını katın ve 10 dakika daha, karışım tencerenin dibini bırakana kadar karıştırın.
- Ocağı kapatmadan hemen önce kırılmış yer fıstığını karıştırın ve karışımı hindistan cevizi serpilmiş bir tepsiye iki parmak kalınlığında yayın.
- Üzerini ıslak bir kaşıkla düzeltip tepsiyi oda sıcaklığında en az üç saat, cezerye sertleşip bıçağa yapışmayana kadar bekletin.
- Cezeryeyi kare ya da dikdörtgen parçalara kesin ve her parçayı tüm yüzeyleri kaplanacak şekilde hindistan cevizine bulayın.
Püf noktası: Üzerini ıslak bir kaşıkla düzeltip tepsiyi oda sıcaklığında en az üç saat, cezerye sertleşip bıçağa yapışmayana kadar bekletin.
Püf Noktaları ve Sık Yapılan Hatalar
Bu yemeği yapan illerin kendi mutfak notlarından derlendi:
- Osmaniye: Tencereyi orta ateşe koyun ve havuç suyunu çekip rengi koyulaşana kadar, dibi tutmasın diye sık sık karıştırarak 50-60 dakika pişirin.
İl İl Ne Değişiyor?
Mersin sürümü
Rendelenen havucun şekerle koyulaşana dek pişirilmesi, fıstık ya da ceviz eklenip tepsiye yayılması ve soğuduktan sonra kesilip hindistan cevizine bulanmasıyla yapılıyor. Mersin’in en bilinen hediyelik ürünü; lokum kıvamında ama nişasta yerine havucun kendi kıvamıyla tutuyor. Havuç suyunu tam bırakmadan ocaktan alınırsa cezerye kesilmiyor ve dilimlenemiyor. Malzemede ayrışan yanı: 1 kg havuç (rendelenmiş), 1 su bardağı iri dövülmüş fıstık ya da ceviz, 1 su bardağı hindistan cevizi (bulamak için). Bu sürümde pişirme süresi 60 dk, porsiyon 4 kişilik.
Süre ve porsiyon karşılaştırması
Aynı yemek olsa da emek ve doyuruculuk ilden ile değişiyor: pişirme süresi 2 saat, 60 dk; porsiyon başına 110 kcal, 240 kcal. Fark genellikle et oranından, ocak-fırın tercihinden ve porsiyon büyüklüğünden geliyor.
2 İlde Cezerye
Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:
- Mersin — Rendelenen havucun şekerle koyulaşana dek pişirilmesi, fıstık ya da ceviz eklenip tepsiye yayılması ve soğuduktan sonra kesilip hindistan cevizine bulanmasıyla yapılıyor.
- Osmaniye — Rendelenmiş havucun şekerle kendi suyunu çekip koyulaşana kadar ağır ateşte pişirilmesi, içine kavrulmuş yer fıstığı katılıp tepsiye yayılması ve soğuyunca kesilip hindistan cevizine bulanma
Bu Tarifte Geçen Terimler
Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.
- Nişasta: Buğday ya da mısırdan elde edilen bağlayıcı. Soğuk suda ezilip sıcak karışıma katılır; doğrudan eklenirse topaklanır.
Cezerye: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar
Mersin
- 🧭 Sofradaki yeri: Cezerye havucun şekerle koyulaşana dek pişirilip fıstıkla kesilmesi — kentin hediyelik simgesi.
- 🧭 Sofradaki yeri: Cezerye kentin simge hediyeliğidir — havuçtan yapılan, hindistan cevizine bulanmış tatlı.
- 📅 Ne zaman: Eylül–Ekim: Hasat sonrası hediyelik üretimi — Cezerye yıl boyu satılır ama güzde tazedir
- 📍 Nerede yenir: Tarsus yönü — humus, şalgam ve tatlıcılar. Güzergâh üzerindeki ilçede kahvaltı ve meze kültürü güçlü; cezerye de çarşı tezgâhlarında satılıyor.
- ⚠️ Sık yapılan hata: Cezeryeyi erken ocaktan almak. Karışım tencerenin dibini bırakmadan alınırsa kesilmiyor ve tepside cıvık kalıyor.
- 🎁 Alırken ve saklarken: Cezerye. Kentin simge hediyeliği. Kapalı kapta, kuru ve serin yerde uzun süre dayanıyor; sıcakta yumuşayıp birbirine yapışıyor.
Osmaniye
- 🧭 Sofradaki yeri: Çukurova’ya bakan ovada fıstık çoğu tarlada buğday hasadından sonra ikinci ürün olarak ekiliyor ve eylül-ekimde topraktan sökülüyor; kavrulup zarından ayrılan taneler Antep fıstığının yerine baklavanın katları arasına, burma kadayıfın ortasına ve cezeryenin içine giriyor.
- 🧭 Sofradaki yeri: Aşağıdaki tarifler yer fıstıklı baklava, burma kadayıf, cezerye ve kömbenin ev ölçüleriyle yazıldı.
Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Mersin · Osmaniye.
Osmaniye Mutfağından Diğer Tarifler
- Analı Kızlı — İçi kıymalı hazırlanan iri içli köftelerle (ana) bulgurdan yapılan minik köftelerin (kız) nohutlu ve salçalı çorbada birlikte pişirilmesiyle…
- Patlıcan Kebabı — Kuzu kıymasından yapılan köftelerle patlıcan dilimlerinin sırayla tepsiye dizilip fırında pişirilmesiyle yapılıyor.
- Burma Kadayıf — Tel kadayıfın ince şeritler hâlinde açılıp kenarına kavrulmuş yer fıstığı dizilmesi, bir çubuğa sarılıp iki ucundan büzülerek burulması, tereyağıyla…
- Zorkun Tava — Kuşbaşı etin sebzelerle birlikte tavada ya da geniş bir tepside pişirilmesiyle yapılıyor.
- Etli Kömbe — Hamurun kıymalı ve baharatlı harçla doldurulup fırında pişirilmesiyle yapılıyor.
- Bazlama — Mayalı hamurun yassı açılıp sacda çevrilerek pişirilmesiyle yapılıyor; ekmek gibi kabarıyor ama fırına girmiyor.
Benzer Tarifler
- Sarı Burma — Yumurtalı hamurdan nişastayla çok ince açılan yufkaların üzerine dövülmüş ceviz serpilip oklavaya sarılması, oklavada büzülerek burma hâline…
- Kabak Burması — İnce açılan hamurun rendelenmiş bal kabağı ve cevizle doldurulup burularak tepsiye sarılmasıyla yapılıyor.
- Sarığı Burma — İnce açılan yufkaya dövülmüş ceviz serpilip oklavaya sarılması, iki uçtan ortaya doğru büzülerek oklavadan çekilmesi, parçaların tepsiye ortadan…
- Aşure — Bir gece ıslatılan dövme buğday, nohut ve kuru fasulyenin ayrı ayrı haşlanıp kuru kayısı, incir ve üzümle birlikte şekerli suda koyulaşana kadar…
- Muğla Saraylısı — Un ve susamın yoğrulup içine dövülmüş ceviz katılması, hamurun ceviz büyüklüğünde toplar hâlinde kızgın yağda kızartılması ve şeker şerbetine…
Sık Sorulan Sorular
Cezerye nasıl yapılır?
Kısaca: Rendelenmiş havucu şekerle kalın dipli bir tencereye alın ve karıştırıp yarım saat bekletin; havuç bu sürede suyunu bırakıyor. Son adımda cezeryeyi kare ya da dikdörtgen parçalara kesin ve her parçayı tüm yüzeyleri kaplanacak şekilde hindistan cevizine bulayın.
Cezerye yaparken nelere dikkat etmeli?
Üzerini ıslak bir kaşıkla düzeltip tepsiyi oda sıcaklığında en az üç saat, cezerye sertleşip bıçağa yapışmayana kadar bekletin.
Cezerye hangi illerde yapılıyor?
Sitemizdeki yöresel mutfak sayfalarında Mersin, Osmaniye illerinde yer alıyor. Ölçüler ve püf noktaları ilden ile değişebiliyor; her ilin kendi sürümü o ilin sayfasında anlatılıyor.
Cezerye kaç kişilik, ne kadar sürüyor?
Bu sayfadaki tarif 10 kişilik ölçüyle veriliyor, pişirme süresi 2 saat, porsiyon başına yaklaşık 240 kcal. Ölçüler bir katı ya da yarısı alınarak kolayca büyütülüp küçültülebilir.
Cezerye neye benziyor?
Aynı yöntem ve malzeme ailesinden tarifler: Sarı Burma, Kabak Burması, Sarığı Burma. Hepsi bu sitede kendi sayfasında malzemeleri ve adımlarıyla anlatılıyor.
🔗 İlgili tarifler: Analı Kızlı Tarifi · Batırık Tarifi · Bayram Kömbesi Tarifi
👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası
