Aksaray mutfağı, Hasan Dağı’nın eteğindeki geniş bozkır ile Kapadokya’nın kıyısında şekillenmiş, ete ve hamura dayalı sade ama doyurucu bir sofradır. Kuzu etiyle pişen tavası, toprak testide hazırlanan testi kebabı ve minik bamyalarla kurulan çorbasıyla bilinen bu yöre, komşularının köklü fırın ve tandır kültürünü paylaşan bir çizgi izler.
Aksaray Tava
Et ve sebzelerin birlikte fırınlanmasıyla hazırlanan Aksaray tava, yöre mutfağının bilinen et yemeklerindendir.
📖 Aksaray Tava Tarifi
Aksaray Tava
👥 4 kişilik ⏱ 60 dk 🔥 ≈420 kcal/porsiyon
Malzemeler:
600 g kuşbaşı kuzu/dana eti
2 soğan, 2 domates, 2 biber
2 yemek k. tereyağı/sıvı yağ
1 yemek k. salça, tuz, karabiber, pul biber
Hazırlanışı:
Eti tavada/tencerede kavurup suyunu çektirin.
Soğanı ekleyip pembeleştirin.
Salça, domates ve biberi ekleyip kavurun.
Az su ekleyip kısık ateşte pişirin.
Baharatları ayarlayın.
Sıcak, pilav ya da ekmekle servis edin.
💡 Aksaray’ın tava yemeği; pilav ya da ekmekle servis edilir.
Bamya Çorbası
Kuru bamya ile hazırlanan bamya çorbası, Aksaray mutfağında özel günlerde geleneksel bir başlangıçtır.
📖 Bamya Çorbası Tarifi
Bamya Çorbası
👥 4 kişilik ⏱ 60 dk 🔥 ≈250 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1 su bardağı kurutulmuş Konya çiçek bamyası (küçük kuru bamya)
300 g kemikli veya kuşbaşı kuzu eti (küçük doğranmış)
1 orta boy kuru soğan (ince kıyılmış)
1 yemek kaşığı domates salçası
2-3 yemek kaşığı tereyağı veya sıvı yağ
6 su bardağı sıcak su (veya kemikli et suyu)
1 çay kaşığı limon tuzu (haşlama için) + 1/2 limon suyu
Tuz ve karabiber
Hazırlanışı:
Kuru bamyaları elinizle ovalayarak tüylerini temizleyin ve soğuk suda iyice yıkayın.
Bir tencerede su kaynatıp 1 çay kaşığı limon tuzu ekleyin ve bamyaları yaklaşık 10 dakika haşlayın; limon tuzu bamyaların dağılmadan şeklini korumasını sağlar, haşlama suyunu dökmeyin.
Ayrı bir tencerede küçük doğranmış kuzu etini, yağ koymadan kendi suyunu çekene kadar kavurun.
Tereyağını ekleyip soğanı pembeleştirin, salçayı ilave edip kokusu çıkana kadar 2-3 dakika kavurun.
Sıcak suyu ekleyip kaynatın, tuz ve karabiberi katıp et yumuşayana kadar yaklaşık 30 dakika pişirin.
Haşladığınız bamyaları haşlama suyuyla birlikte ekleyip karıştırmadan, tencereyi hafifçe sallayarak 10 dakika daha pişirin; fazla karıştırmak çorbayı yapışkan yapar.
Servisten önce yarım limonun suyunu az az ekleyerek ekşilik dengesini ayarlayın.
Birkaç dakika dinlendirip sıcak servis edin.
💡 Yanında limon dilimleri ve sıcak tırnak pidesiyle servis edin.
Soğanlama
Bol soğan ve etle hazırlanan soğanlama, sade malzemeleriyle öne çıkan geleneksel bir Aksaray yemeğidir.
📖 Soğanlama Tarifi
Soğanlama
👥 4 kişilik ⏱ 40 dk 🔥 ≈280 kcal/porsiyon
Malzemeler:
1 su bardağı yeşil mercimek
3-4 soğan (yemeklik)
3 yumurta
1 yemek k. salça, sıvı yağ
Tuz, karabiber, pul biber
Hazırlanışı:
Mercimeği yıkayıp yumuşayana dek haşlayın, süzün.
Soğanları sıvı yağda kavurun.
Salçayı ekleyip kokusu çıkana dek karıştırın.
Mercimeği ekleyip kavurun.
Yumurtaları kırıp karıştırarak pişirin.
Tuz ve baharatla tatlandırıp sıcak servis edin.
💡 Aksaray’ın yumurtalı soğanlaması; bayat ekmekle sıcak servis edilir.
Çiğleme
Un, yumurta ve sütle yapılan çiğleme, Aksaray’da özellikle kahvaltılarda tüketilen pratik ve yöresel bir lezzettir.
💡 Aksaray’ın kaymaklı çiğlemesi; sıcak, şerbetiyle servis edilir.
Testi Kebabı
Etin ve sebzelerin kapalı bir testi içinde fırınlandığı bu kebap, Aksaray’ın tarihi Kapadokya geleneğini sofraya taşıyan özgün bir lezzettir.
📖 Testi Kebabı Tarifi
Testi Kebabı
👥 4 kişilik ⏱ 120 dk 🔥 ≈450 kcal/porsiyon
Malzemeler:
600 g kuzu eti
4 domates
4 biber
2 soğan
2 diş sarımsak
tuz, kekik, karabiber
toprak testi
Hazırlanışı:
Tüm malzemeleri küp doğrayın.
Testiye doldurun.
Testinin ağzını hamurla kapatın.
Fırında 180°C’de 90 dk pişirin.
Masada mum ile kırın.
💡 Testi kırılarak önünde servis edilir.
İrmik Helvası
Tereyağında kavrulan irmiğin şekerli suyla pişirildiği bu helva, Aksaray sofralarında özellikle mevlit ve cenaze törenlerinde ikram edilen geleneksel bir tatlıdır.
📖 İrmik Helvası Tarifi
İrmik Helvası
👥 6 kişilik ⏱ 25 dk 🔥 ≈380 kcal/porsiyon
Malzemeler:
2 su bardağı irmik
3 yemek k. tereyağı
1,5 su bardağı şeker
2 su bardağı süt
50 g fıstık ya da ceviz
Hazırlanışı:
Tereyağını eritin.
İrmiği ekleyip orta ateşte kavurun (10–12 dk, altın rengi).
Sütü sıcak olarak ekleyin (dikkat, sıçrar).
Şekeri ekleyin.
Kapağı kapatın, 10 dk dem verin.
Fıstıkla süsleyin.
💡 Sıcak ya da ılık servis edilir.
Kesme Çorbası
El yapımı kesme makarnalar ve et suyu ile hazırlanan bu çorba, Aksaray’ın köy mutfağında soğuk kış günlerinde en çok başvurulan besleyici bir lezzettir.
📖 Kesme Çorbası Tarifi
Kesme Çorbası
👥 4 kişilik ⏱ 45 dk 🔥 ≈250 kcal/porsiyon
Malzemeler:
2 su bardağı un
1 yumurta
1 çay bardağı yeşil mercimek
1 orta boy soğan
1 yemek kaşığı domates salçası
2 yemek kaşığı tereyağı (üzeri için)
1 tatlı kaşığı kuru nane
1 çay kaşığı pul biber
Tuz ve ~1,5 litre sıcak su (et suyu da olur)
Hazırlanışı:
Un, yumurta, bir tutam tuz ve azar azar su ekleyerek mantı hamuru kıvamında sert bir hamur yoğurun; üzerini örtüp 10 dakika dinlendirin.
Hamuru unlanmış tezgahta çok ince olmayacak şekilde açın; şeritler kesip üst üste koyarak baklava dilimi ya da küçük kareler halinde kesin ve üzerine un serpin.
Yeşil mercimeği ayıklayıp yıkayın ve az suyla yarı yumuşayana kadar haşlayıp süzün.
Küçük doğranmış soğanı tereyağında pembeleşene dek kavurun, salçayı ekleyip kokusu çıkana kadar 1-2 dakika kavurun.
Haşlanmış mercimeği ve ~1,5 litre sıcak suyu (veya et suyunu) ekleyip tuzunu atın; kaynayınca mercimekler iyice yumuşayana dek pişirin.
Kesme hamurlarını çorbaya azar azar ekleyip yapışmaması için karıştırın ve hamurlar pişene kadar 5-10 dakika kaynatın.
Küçük bir tavada tereyağını eritip kuru nane ve pul biberi ekleyerek naneli yağı hazırlayın.
Çorbayı kaselere paylaştırıp üzerine naneli tereyağını gezdirerek sıcak servis edin.
💡 Üzerine kızdırılmış naneli tereyağı ve pul biber gezdirip yanında bol limonla servis edin; isterseniz kavrulmuş kıyma da serpebilirsiniz.
Soğanlı Börek
Taze soğan ve peynir ile hazırlanan bu börek, Aksaray’ın ev mutfağında sac ya da fırında pişirilen, sabah kahvaltılarında ve çay saatlerinde sevilerek yenen bir böreğidir.
📖 Soğanlı Börek Tarifi
Soğanlı Börek
👥 6 kişilik ⏱ 45 dk 🔥 ≈380 kcal/porsiyon
Malzemeler:
6 adet yufka
300 g beyaz peynir
2 yumurta
½ su bardağı sıvı yağ
½ su bardağı süt
maydanoz
Hazırlanışı:
Peynir ve maydanozu karıştırın.
Yumurta, sıvı yağ ve sütü çırpın.
Tepsiye yufka serin, karışımdan gezdirin.
Peynirli harcı yayın.
Yufkaları kat kat örtün.
180°C fırında 30 dk altın rengi olana kadar pişirin.
💡 Sıcak dilimler halinde servis edilir.
Aksaray Mutfağının Karakteri
İç Anadolu’nun güneyinde, sönmüş volkan Hasan Dağı ile tuzlu göllerin arasında yer alan Aksaray, Kapadokya bölgesinin batı kapısı sayılır. Tarihî İpek Yolu üzerindeki Sultanhanı Kervansarayı’na ev sahipliği yapan şehir, geçiş yollarının izini taşır. Kurak karasal iklim tahıl tarımını ve hayvancılığı öne çıkarmış; buğday, et ve süt ürünleri mutfağın temeline yerleşmiştir.
Aksaray sofrasının başında et vardır; kuşbaşı kuzunun ağır ateşte pişirildiği Aksaray tava ile toprak testide buğulanan testi kebabı öne çıkar. Küçük bamyalarla kurulan ekşimsi çorba, düğün sofralarının klasiğidir. Bunların yanında soğanla pişen soğanlama, kesme hamur çorbası ve soğanlı börek sofrayı doldurur; tatlıda ise tereyağlı irmik helvası ikram edilir.
Aksaray Mutfağı Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Aksaray tava nasıl yapılır?
Aksaray tava, kuşbaşı doğranan kuzu etinin soğan ve baharatlarla tavada ya da tencerede kendi suyuyla ağır ateşte pişirilmesiyle hazırlanır. Et yumuşayıp suyunu çekene kadar sabırla kavrulur. Az malzemeyle yapılmasına rağmen etin lezzetini öne çıkaran doyurucu yapısıyla yörenin en bilinen ana yemeklerinden biri olarak sofralarda yer alır.
Testi kebabı Aksaray’da nasıl hazırlanır?
Testi kebabı, kuşbaşı et, sebze ve baharatın toprak bir testiye doldurulup ağzının hamurla kapatılması ve ateşte uzun süre pişirilmesiyle yapılır. Et kendi buharında yumuşar, tatlar birbirine karışır. Kapadokya bölgesiyle özdeşleşen bu yemek, Kapadokya’nın batı kapısı Aksaray’da da sevilir; servis sırasında testinin kırılması geleneği burada da sürer.
Soğanlama nedir?
Soğanlama, bol soğanın et veya kıymayla birlikte kavrulup pişirilmesiyle hazırlanan, soğanın baş malzeme olduğu geleneksel bir yemektir. Soğan uzun pişme sırasında tatlanır ve yemeğe kendine özgü bir kıvam ile aroma verir. Aksaray ve çevre yörelerde ekonomik, doyurucu ve pratik olmasıyla ev sofralarında sıkça tercih edilir.
Kesme çorbası nasıl bir çorbadır?
Kesme çorbası, elde açılan hamurun küçük kareler halinde kesilip et suyu ya da baklagilli bir suda haşlanmasıyla yapılan bir hamur çorbasıdır. Kesilen minik hamurlar çorbaya hem kıvam hem tokluk katar; üzerine nane veya pul biberli yağ gezdirilir. Aksaray’da kış aylarında sıcak ve doyurucu bir başlangıç olarak sevilir.
Aksaray’ın en meşhur yemeği hangisidir?
Yöre halkına sorarsanız cevap Aksaray Tava’dır; etin sebzeyle harmanlandığı bu fırın yemeği ilin klasiğidir. Kahvaltı sofralarının vazgeçilmezi çiğleme ile toprak kapta sunulan testi kebabı da Aksaray’ın meşhur lezzetlerindendir.
whattowants.com, siteyi çalıştırmak ve reklam sunmak için çerez kullanır. 6698 sayılı KVKK
kapsamındaki aydınlatma için Çerez Politikası'na
bakabilirsiniz. Reddederseniz reklamlar kişiselleştirilmeden gösterilir.
