Çömlek Fasulyesi Tarifi
Son güncelleme: 28 Eylül 2026
Niğde’nin kendine has toprağında yetişen kuru fasulyenin et ve kemik suyuyla toprak çömlekte, kısık ateşte saatlerce pişirilmesiyle yapılıyor. Çömlek ısıyı yavaş ve eşit dağıttığı için taneler dağılmadan yumuşuyor. Aşağıdaki tarif Niğde sürümüdür; ilin diğer yemekleriyle birlikte Niğde sayfasında yer alıyor.
Temel Çömlek Fasulyesi Tarifi
4 kişilik · toplam ≈120 dakika · porsiyon başına ≈440 kcal
Malzemeler
- 2 su bardağı kuru fasulye (bir gece ıslatılmış)
- 250 g kuşbaşı kuzu ya da dana eti
- 1 kuru soğan
- 1 yemek k. domates salçası
- 2 yemek k. tereyağı
- 1 çay k. pul biber
- tuz, karabiber
Yapılışı
- Fasulyeyi bir gece önceden suda ıslatıp ertesi gün süzün.
- Çömlek ya da tencerede eti yağda suyunu çekene kadar kavurun.
- Doğranmış soğanı ekleyip pembeleştirin, salçayı katıp kavurun.
- Islatılmış fasulyeyi ekleyip karıştırın.
- Üzerini geçecek kadar sıcak su veya kemik suyu ilave edin.
- Kısık ateşte fasulyeler iyice yumuşayana kadar saatlerce pişirin.
- Tuz ve baharatları ekleyip birkaç dakika demlendirin.
Nerede Yapılıyor?
Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:
- Niğde — Niğde’nin kendine has toprağında yetişen kuru fasulyenin et ve kemik suyuyla toprak çömlekte, kısık ateşte saatlerce pişirilmesiyle yapılıyor.
Bu Tarifte Geçen Terimler
Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.
- Kuşbaşı: Etin ceviz büyüklüğünde, bir lokmalık küplere doğranmış hâli. Kıymadan farkı lifin bütün kalması: güveçte ve sulu yemekte uzun pişmeye dayanır, dağılmaz.
- Salça: Domates ya da biberin kaynatılıp güneşte koyulaştırılması. Ev salçası kurutulduğu için yoğundur ve az kullanılır; tencereye atılmadan önce yağda kısaca kavrulması ham tadını alır.
Çömlek Fasulyesi: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar
Niğde
- 🧭 Sofradaki yeri: Çekme helvası ve tahinli çörek tatlı tarafını, çömlek fasulyesi ise bozkırın uzun pişen yemek geleneğini temsil eder.
- 📅 Ne zaman: Kasım–Şubat: Kış uzun ve soğuk geçiyor
- 📍 Nerede yenir: Esnaf lokantaları — çömlek fasulyesi ve tava. Fasulye saatlerce piştiği için öğle saatlerinde en taze hâlinde bulunuyor.
- ⚠️ Sık yapılan hata: Çömlek fasulyesini yüksek ateşte pişirmek. Çömleğin avantajı ısıyı yavaş ve eşit dağıtması; yüksek ateşte taneler dağılıyor.
- 🎁 Alırken ve saklarken: Kuru fasulye. İlin simge ürünü ve çömlek fasulyesinin temeli; kapalı kapta kuru yerde uzun süre dayanıyor.
Çömlek fasulyesi neden farklıdır? Çömlek fasulyesi, kuru fasulyenin toprak bir çömlek içinde, kısık ateşte uzun süre pişirilmesiyle hazırlanır. Toprak kabın ısıyı yavaş ve eşit dağıtması, fasulyenin yumuşamasını ve tadının derinleşmesini sağlar. Et veya kuyruk yağıyla zenginleştirilen bu yemek, Niğde’nin geleneksel pişirme yöntemini yansıtan doyurucu bir tabaktır.
Çömlek fasulyesi neden özel? Çünkü hem malzeme hem kap belirleyici. Niğde’nin kendine has toprağında yetişen kuru fasulye, et ve kemik suyuyla toprak çömleğe konuyor ve kısık ateşte saatlerce pişiyor. Çömlek ısıyı yavaş ve eşit dağıttığı için taneler dağılmadan yumuşuyor. Fasulye bir gece ıslatılmalı ve tuz son aşamada eklenmeli — baştan atılan tuz kabuğu sertleştiriyor. İlin en bilinen tabağı.
Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Niğde.
Niğde Mutfağından Diğer Tarifler
- Katmer — Hamurun ince açılıp aralarına tereyağı sürülerek katlanması ve fırında pişirilmesiyle yapılıyor.
- Kelle Söğüş — Kuzu kellesinin uzun süre haşlanıp kemiklerinden ayrılması ve sade biçimde tabağa alınmasıyla hazırlanıyor.
- Niğde Tava — Kuşbaşı etin patates ve sebzelerle tepsiye dizilip fırında pişirilmesiyle yapılıyor.
- Mazaklı Köfte — İnce bulgurla kıymanın yoğrulup küçük köfteler hâline getirilmesi ve sulu sosta pişirilmesiyle yapılıyor.
- Tahinli Çörek — Mayalı hamurun ince açılıp tahin sürülerek rulo yapılması ve fırında pişirilmesiyle yapılıyor.
- Çekme Helvası — Un ve tereyağının uzun süre kavrulup şeker şurubuyla birleştirilmesi ve hamurun defalarca çekilerek ince lifli bir yapıya getirilmesiyle yapılıyor.
Benzer Tarifler
- Çubuk Turşusu — Salatalık, biber, lahana ve sarımsağın tuz ve sirkeli salamurada bekletilerek fermente edilmesiyle yapılıyor.
- Zeytinyağlı Enginar — Muğla usulünde enginar tabak hâlinde değil, bütün bırakılıp içi doldurularak pişiriliyor: bezelye, havuç, patates ve dereotu enginarın göbeğine yerleş
- Yumurtalı Isput — Karadeniz’in yabani otu ıspıtın soğanla kavrulup üzerine yumurta kırılmasıyla yapılıyor.
- Keldoş — Çökeleğin sıcak suyla ayran kıvamına getirilip sarımsakla kaynatılması ve içine doğranmış mayasız sac ekmeği eklenmesiyle yapılıyor; üzerine kızdırılm
- Şevketibostan — Kaz Dağları eteklerinde ilkbaharda çıkan dikenli bir otun kök ve gövdesinden yapılıyor.
Sık Sorulan Sorular
Çömlek Fasulyesi nasıl yapılır?
Kısaca: Fasulyeyi bir gece önceden suda ıslatıp ertesi gün süzün. Son adımda tuz ve baharatları ekleyip birkaç dakika demlendirin.
Çömlek Fasulyesi nereye ait?
Niğde mutfağının yemeklerinden. Niğde sayfamızda ilin diğer yöresel lezzetleriyle birlikte anlatılıyor.
Çömlek Fasulyesi kaç kişilik, ne kadar sürüyor?
Bu sayfadaki tarif 4 kişilik ölçüyle veriliyor, pişirme süresi 2 saat, porsiyon başına yaklaşık 440 kcal. Ölçüler bir katı ya da yarısı alınarak kolayca büyütülüp küçültülebilir.
Çömlek Fasulyesi neye benziyor?
Aynı yöntem ve malzeme ailesinden tarifler: Çubuk Turşusu, Zeytinyağlı Enginar, Yumurtalı Isput. Hepsi bu sitede kendi sayfasında malzemeleri ve adımlarıyla anlatılıyor.
🔗 İlgili tarifler: Bor Söğürmesi Tarifi · Elma Dolması Tarifi · Helveter Tatlısı Tarifi
👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası