Gulik Tarifi
Son güncelleme: 28 Eylül 2026
Baharda dağ eteklerinden toplanan gulik otunun soğanla kavrulup çökelekle birleştirilmesiyle yapılıyor. Yörede çiriş adıyla da bilinen gulik, ancak karlar çekildikten sonraki birkaç hafta boyunca toplanabilen bir yayla otu; bu yüzden yemek mevsim dışında yapılmıyor. Aşağıdaki tarif Tunceli sürümüdür; ilin diğer yemekleriyle birlikte Tunceli sayfasında yer alıyor.
Temel Gulik Tarifi
4 kişilik · toplam ≈40 dakika · porsiyon başına ≈220 kcal
Malzemeler
- 500 g gulik ya da çiriş otu (yoksa ıspanak veya pazı)
- 1 kuru soğan
- 3 diş sarımsak
- 1 su bardağı çökelek ya da sarımsaklı yoğurt
- 3 yemek kaşığı tereyağı
- Tuz, pul biber
- Servis için ekmek
Yapılışı
- Otları tek tek ayıklayıp bol suda birkaç kez yıkayın ve ince doğrayın.
- Tuzlu suda 2-3 dakika hafifçe haşlayıp süzün; uzun haşlanan ot rengini ve dokusunu kaybediyor.
- Suyunu elle sıkın.
- Soğanı ve ezilmiş sarımsağı tereyağında pembeleştirin.
- Otları ekleyip suyunu çekene kadar birlikte kavurun.
- Çökeleği ya da sarımsaklı yoğurdu ekleyip ateşi kısın; yüksek ateşte çökelek kesiliyor.
Ne Zaman ve Nasıl Yenir?
Yanında sıcak ekmekle veriliyor.
Nerede Yapılıyor?
Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:
- Tunceli — Baharda dağ eteklerinden toplanan gulik otunun soğanla kavrulup çökelekle birleştirilmesiyle yapılıyor.
Bu Tarifte Geçen Terimler
Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.
- Çökelek: Yağı alınmış sütten ya da ayrandan yapılan kuru, ufalanan peynir. Lordan daha kuru ve ekşidir.
Gulik: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar
Tunceli
- 🧭 Sofradaki yeri: Mutfakta sirepati ile gulik öne çıkar; ikisi de yörenin ot ve süt geleneğine aittir.
- 📅 Ne zaman: Nisan–Haziran: Otlar ilkbaharda çıkıyor
- 📍 Nerede yenir: Köy pazarları — mevsiminde dağ otları. İlkbaharda gulik ve diğer yabani otlar tezgâhlarda; sezon dışında taze bulunmuyor.
- ⚠️ Sık yapılan hata: Otları uzun pişirmek. Gulik ve dağ otları kararıyor, tadı ve besleyiciliği azalıyor; kısa pişirme yeterli.
Gulik nedir, ne zaman yenir? Dağ yamaçlarından ilkbaharda toplanan bir ot. Haşlanıp doğranıyor, soğanla tereyağında kavruluyor ve üzerine yumurta kırılıyor ya da bulgurla pişiriliyor. Ot yalnız birkaç hafta çıktığı için yemek mevsimlik; sezon dışında taze bulunmuyor. Uzun kavrulan ot kararıyor ve tadı kayboluyor — kısa pişirme yeterli. Tunceli’nin doğayla iç içe mutfağının simgesi.
Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Tunceli.
Tunceli Mutfağından Diğer Tarifler
- Ayran Aşı — Islatılmış dövme buğday ve nohutun, yumurta ve unla çırpılmış yoğurda katılıp ağır ateşte pişirilmesiyle yapılıyor.
- Kavut — Kavrulmuş buğday ununun tereyağıyla ovulup dut pekmeziyle tatlandırılmasıyla yapılıyor.
- Kavurma — Yağlı koyun etinin kuyruk yağıyla, su eklenmeden kendi suyunu çekene dek kavrulmasıyla yapılıyor.
- Çökelek Böreği — Yufkaların süt, yumurta ve yağdan oluşan terbiyeyle ıslatılıp aralarına maydanozlu çökelek serilmesiyle yapılıyor.
- Sirepati — Kızartılıp ufalanan yufkaların sarımsaklı süzme yoğurtla katlanması ve üzerine salçalı kızgın tereyağı dökülmesiyle yapılıyor.
- Dağ Otu Çorbası — Yaylalardan derlenen otların soğan ve salçayla kavrulup ince bulgurla birlikte pişirilmesiyle yapılıyor.
Benzer Tarifler
- Çubuk Turşusu — Salatalık, biber, lahana ve sarımsağın tuz ve sirkeli salamurada bekletilerek fermente edilmesiyle yapılıyor.
- Zeytinyağlı Enginar — Muğla usulünde enginar tabak hâlinde değil, bütün bırakılıp içi doldurularak pişiriliyor: bezelye, havuç, patates ve dereotu enginarın göbeğine yerleş
- Yumurtalı Isput — Karadeniz’in yabani otu ıspıtın soğanla kavrulup üzerine yumurta kırılmasıyla yapılıyor.
- Keldoş — Çökeleğin sıcak suyla ayran kıvamına getirilip sarımsakla kaynatılması ve içine doğranmış mayasız sac ekmeği eklenmesiyle yapılıyor; üzerine kızdırılm
- Şevketibostan — Kaz Dağları eteklerinde ilkbaharda çıkan dikenli bir otun kök ve gövdesinden yapılıyor.
Sık Sorulan Sorular
Gulik nasıl yapılır?
Kısaca: Otları tek tek ayıklayıp bol suda birkaç kez yıkayın ve ince doğrayın. Son adımda çökeleği ya da sarımsaklı yoğurdu ekleyip ateşi kısın; yüksek ateşte çökelek kesiliyor.
Gulik nereye ait?
Tunceli mutfağının yemeklerinden. Tunceli sayfamızda ilin diğer yöresel lezzetleriyle birlikte anlatılıyor.
Gulik kaç kişilik, ne kadar sürüyor?
Bu sayfadaki tarif 4 kişilik ölçüyle veriliyor, pişirme süresi 40 dk, porsiyon başına yaklaşık 220 kcal. Ölçüler bir katı ya da yarısı alınarak kolayca büyütülüp küçültülebilir.
Gulik neye benziyor?
Aynı yöntem ve malzeme ailesinden tarifler: Çubuk Turşusu, Zeytinyağlı Enginar, Yumurtalı Isput. Hepsi bu sitede kendi sayfasında malzemeleri ve adımlarıyla anlatılıyor.
🔗 İlgili tarifler: Alabalık Izgara Tarifi · Ayran Aşı Tarifi · Cevizli Sucuk Tarifi
👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası