Pırtike Tarifi
Son güncelleme: 28 Eylül 2026
Pırtike otunun bulgur ve nohutla birlikte pişirilip ekşiyle tatlandırılmasıyla yapılıyor. Siirt’te pırtike ilkbaharda tarla kenarlarında çıkan bir ot; toplanıp kurutulan bölümü kışın da kullanılıyor. Aşağıdaki tarif Siirt sürümüdür; ilin diğer yemekleriyle birlikte Siirt sayfasında yer alıyor.
Temel Pırtike Tarifi
4 kişilik · toplam ≈50 dakika · porsiyon başına ≈200 kcal
Malzemeler
- 500 g pırtike otu (yoksa ıspanak ya da pazı)
- Yarım su bardağı bulgur
- 1 su bardağı haşlanmış nohut
- 1 kuru soğan
- 1 yemek kaşığı salça
- 2 yemek kaşığı sumak ya da 1 limonun suyu
- Zeytinyağı, tuz
Yapılışı
- Otları tek tek ayıklayıp bol suda birkaç kez yıkayın ve iri doğrayın.
- Soğanı zeytinyağında kavurup salçayı ekleyin ve kokusu çıkana kadar çevirin.
- Doğranmış otları katıp suyunu bırakana kadar birlikte kavurun.
- Bulgur, nohut ve sıcak suyu ekleyin.
- Kısık ateşte 30 dakika, bulgur ve ot yumuşayana kadar pişirin.
- Sumağı sıcak suda bekletip süzün ve suyunu son aşamada ekleyerek ekşitin.
Püf noktası: Ekşi sona bırakılıyor; erken katılan ekşi nohutu sertleştirip pişmesini geciktiriyor.
Nerede Yapılıyor?
Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:
- Siirt — Pırtike otunun bulgur ve nohutla birlikte pişirilip ekşiyle tatlandırılmasıyla yapılıyor.
Bu Tarifte Geçen Terimler
Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.
- Bulgur: Haşlanıp kurutulan ve kabuğu alındıktan sonra kırılan buğday. İnce bulgur köfte ve çiğ köftede yoğrulur, iri bulgur pilav olur.
- Salça: Domates ya da biberin kaynatılıp güneşte koyulaştırılması. Ev salçası kurutulduğu için yoğundur ve az kullanılır; tencereye atılmadan önce yağda kısaca kavrulması ham tadını alır.
- Sumak: Kurutulup öğütülen sumak meyvesi. Ekşiliği limondan yumuşak ve daha kalıcıdır; sıvı eklemeden ekşilik verdiği için soğan piyazında ve kebabın yanında kullanılır.
Pırtike: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar
Siirt
- 🧭 Sofradaki yeri: İlkbaharda pırtike otu bulgur ve nohutla ekşimsi bir çorbaya dönüşüyor.
- 📅 Ne zaman: Mart–Mayıs: Pırtike otu ilkbaharda çıkıyor
- 📍 Nerede yenir: Köy sofrası geleneği — mıhrama ve pırtike. Dağ köylerinin kahvaltı ve çorba tabakları; ot mevsiminde pırtike pazarlarda da bulunuyor.
- ⚠️ Sık yapılan hata: Pırtikeyi uzun pişirmek. Otun rengi kararıyor ve tadı kayboluyor.
Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Siirt.
Siirt Mutfağından Diğer Tarifler
- Şırdan — Temizlenen koyun midesinin baharatlı pirinç harcıyla doldurulup dikilmesi ve uzun süre haşlanmasıyla yapılıyor.
- Kitel (İçli Köfte) — İnce bulgurdan açılan kabuğun kavrulmuş kıymayla doldurulup haşlanması ya da kızartılmasıyla yapılıyor.
- Tarhana Çorbası — Tarhananın ılık suda ezilip kaynayan suya azar azar katılmasıyla yapılıyor.
- Perde Pilavı — Badem, kuş üzümü ve tavuklu pilavın yufkayla kaplanan bir kalıpta fırınlanmasıyla yapılıyor.
- Büryan Kebabı — Tuzlanan kuzu etinin kuyuya asılarak , ateşle doğrudan temas etmeden, kapağı kapatılmış hâlde saatlerce pişirilmesiyle yapılıyor.
- Arap Dolması — Yazdan kurutulan patlıcan ve biberlerin ılık suda yumuşatılıp pirinçli-kıymalı harçla doldurulmasıyla yapılıyor.
Benzer Tarifler
- Çubuk Turşusu — Salatalık, biber, lahana ve sarımsağın tuz ve sirkeli salamurada bekletilerek fermente edilmesiyle yapılıyor.
- Zeytinyağlı Enginar — Muğla usulünde enginar tabak hâlinde değil, bütün bırakılıp içi doldurularak pişiriliyor: bezelye, havuç, patates ve dereotu enginarın göbeğine yerleş
- Yumurtalı Isput — Karadeniz’in yabani otu ıspıtın soğanla kavrulup üzerine yumurta kırılmasıyla yapılıyor.
- Keldoş — Çökeleğin sıcak suyla ayran kıvamına getirilip sarımsakla kaynatılması ve içine doğranmış mayasız sac ekmeği eklenmesiyle yapılıyor; üzerine kızdırılm
- Şevketibostan — Kaz Dağları eteklerinde ilkbaharda çıkan dikenli bir otun kök ve gövdesinden yapılıyor.
Sık Sorulan Sorular
Pırtike nasıl yapılır?
Kısaca: Otları tek tek ayıklayıp bol suda birkaç kez yıkayın ve iri doğrayın. Son adımda sumağı sıcak suda bekletip süzün ve suyunu son aşamada ekleyerek ekşitin.
Pırtike yaparken nelere dikkat etmeli?
Ekşi sona bırakılıyor; erken katılan ekşi nohutu sertleştirip pişmesini geciktiriyor.
Pırtike nereye ait?
Siirt mutfağının yemeklerinden. Siirt sayfamızda ilin diğer yöresel lezzetleriyle birlikte anlatılıyor.
Pırtike kaç kişilik, ne kadar sürüyor?
Bu sayfadaki tarif 4 kişilik ölçüyle veriliyor, pişirme süresi 50 dk, porsiyon başına yaklaşık 200 kcal. Ölçüler bir katı ya da yarısı alınarak kolayca büyütülüp küçültülebilir.
Pırtike neye benziyor?
Aynı yöntem ve malzeme ailesinden tarifler: Çubuk Turşusu, Zeytinyağlı Enginar, Yumurtalı Isput. Hepsi bu sitede kendi sayfasında malzemeleri ve adımlarıyla anlatılıyor.
🔗 İlgili tarifler: Arap Dolması Tarifi · Büryan Kebabı Tarifi · Gebole Tatlısı Tarifi
👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası