Haytalı Tarifi
Son güncelleme: 28 Eylül 2026
Nişastanın sütle pişirilip tepside soğutulması, küp küp kesilip kâseye alınması, üzerine gül suyuyla kokulandırılmış şekerli su, rendelenmiş buz ve bir top kaymaklı dondurma konmasıyla yapılıyor. Adana, Mersin ve Hatay’ın yaz tatlısı; bici biciden farkı nişastanın sütle pişmesi ve kâseye dondurmanın girmesi. Aşağıdaki tarif Adana sürümüdür; ilin diğer yemekleriyle birlikte Adana sayfasında yer alıyor.
Temel Haytalı Tarifi
6 kişilik · toplam ≈180 dakika · porsiyon başına ≈280 kcal
Malzemeler
- 1 litre süt ve 1 çay bardağı buğday nişastası
- 1 çay bardağı toz şeker (muhallebi için)
- Şerbet için 2 su bardağı soğuk su, 1 çay bardağı şeker ve 2 yemek kaşığı gül suyu
- 6 top kaymaklı dondurma
- Rendelenmiş buz (kar kıvamında)
- Servis için dövülmüş Antep fıstığı
Yapılışı
- Nişastayı bir su bardağı soğuk sütle topaksız açın, kalan sütü şekerle ılıtıp nişastalı karışımı süzgeçten geçirerek ekleyin.
- Orta ateşte sürekli karıştırarak kaynatın, koyulaşınca ateşi kısıp 5 dakika daha pişirin ve muhallebiyi ıslatılmış bir tepsiye iki parmak kalınlığında dökün.
- Tepsiyi oda sıcaklığında ılıtıp buzdolabında en az iki saat, muhallebi sertleşip bıçağa yapışmayana kadar bekletin.
- Soğuk suyu şeker ve gül suyuyla karıştırıp şeker eriyene kadar çırpın ve bu şerbeti buzdolabında soğuk tutun.
- Sertleşen muhallebiyi zar büyüklüğünde küplere kesin ve her kâseye birkaç kaşık küp yerleştirip üzerlerine rendelenmiş buz ekleyin.
- Kâselere soğuk gül şerbetini gezdirin, ortalarına birer top kaymaklı dondurma koyun ve fıstık serpip hemen servis edin.
Püf noktası: Nişasta muhallebisi tam soğumadan kesilirse küpler dağılıyor ve kâsede bulanık bir su bırakıyor.
Püf Noktaları ve Sık Yapılan Hatalar
Bu yemeği yapan illerin kendi mutfak notlarından derlendi:
- Adana: Tepsiyi oda sıcaklığında ılıtıp buzdolabında en az iki saat, muhallebi sertleşip bıçağa yapışmayana kadar bekletin.
Ne Zaman ve Nasıl Yenir?
Üzerine dövülmüş fıstık serpiliyor.
Nerede Yapılıyor?
Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:
- Adana — Nişastanın sütle pişirilip tepside soğutulması, küp küp kesilip kâseye alınması, üzerine gül suyuyla kokulandırılmış şekerli su, rendelenmiş buz ve bir top kaymaklı dondurma konmasıyla yapıl
Bu Tarifte Geçen Terimler
Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.
- Şerbet: Şeker ile suyun kaynatılıp kıvam alması. Kuralı şudur: biri sıcaksa diğeri soğuk olmalı.
- Nişasta: Buğday ya da mısırdan elde edilen bağlayıcı. Soğuk suda ezilip sıcak karışıma katılır; doğrudan eklenirse topaklanır.
- Kaymak: Kaynatılıp yavaş soğutulan sütün yüzeyinde toplanan yağ tabakası. Manda sütünün kaymağı inek sütününkinden kalın ve daha az tatlıdır.
- Muhallebi: Süt, şeker ve nişastanın kaynatılarak koyulaştırılması. Nişasta soğuk sütte ezilip öyle katılır, yoksa topaklanır.
Haytalı: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar
Adana
- 🧭 Sofradaki yeri: Yaz öğleden sonraları sokak tezgâhlarında buz rendesinin sesi duyuluyor: nişasta küplerinin üstüne kar gibi buz rendelenip bici bici ve haytalı hazırlanıyor, eskiden yayla karıyla yapılan karsambaç bugün tıraşlanmış buz ve pekmezle sürüyor.
Bici bici ile haytalı arasındaki fark nedir? İkisi de nişasta küpü ve rendelenmiş buzla yapılıyor ama tabanları farklı. Bici bicinin nişastası suyla pişiyor, üzerine gül şurubu ve toz şeker dökülüyor; sonuç şeffaf ve hafif. Haytalıda nişasta sütle pişip muhallebi kıvamı alıyor, üzerine gül suyu kokulu şerbet ve bir top kaymaklı dondurma ekleniyor; daha tok ve kremsi. Adana’da ikisi çoğu zaman aynı tezgâhta satılıyor.
Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Adana.
Adana Mutfağından Diğer Tarifler
- Adana Kebabı — Kuzu etinin makineyle değil zırh denen iki kulplu ağır bıçakla kıyılması, kuyruk yağı ve kırmızı biberle yoğrulup geniş şişe sıvanarak kömür közünde…
- Şırdan — Kuzunun şirden adı verilen mide bölümünün temizlenip baharatlı pirinç harcıyla doldurulması, ağzının dikilip saatlerce haşlanmasıyla yapılıyor.
- Analı Kızlı — Adını iki farklı köfteden alıyor: içi kıymayla dolu iri köfteler “analı” , içi boş küçük bulgur köfteleri “kızlı” .
- Bici Bici — Nişastanın suyla pişirilip soğutulduktan sonra küp küp kesilmesi, üzerine rendelenmiş buz , gül şurubu ve toz şeker eklenmesiyle hazırlanıyor.
- Şalgam Suyu — Adı şalgamdan gelse de rengini ve tadını asıl kara havuç veriyor: bulgur unu, su ve tuzla başlatılan fermantasyona kara havuç ve şalgam ekleniyor…
- Adana Dürüm — Şişten çıkan kebabın ince lavaşa sarılmasıyla hazırlanıyor: lavaş közün üzerinde ısıtılıp kebabın yağını çekiyor, içine maydanoz, sumaklı soğan ve…
Benzer Tarifler
- Hameyli — Sütlü, yumurtalı ve yoğurtlu hamurdan açılan çok ince pazilerin nişastayla tek tek kurutulup üst üste dizilmesi, son katlara ceviz serpilmesi…
- Delioğlan Sarığı — Yumurta, yoğurt ve yağla yoğrulan hamurun ince açılıp dövülmüş cevizle kaplanması, oklavaya gevşekçe sarılıp büzülmesi ve tepsinin ortasından dışa…
- Kocakarı Gerdanı — İnce açılan yufkanın dövülmüş ceviz ya da fındıkla kaplanıp oklavaya sarılması, iki uçtan büzülerek kırışık bir görünüm kazandırılması, tepsiye…
- Palize — Şekerli suyun kaynatılıp ayrı bir bardak soğuk suyla ezilen buğday nişastasıyla koyulaştırılması ve katılaşınca kâselere dökülüp soğutulmasıyla…
- Paluze — Süt, şeker ve nişastanın birlikte, durmadan karıştırılarak muhallebi kıvamına gelene kadar pişirilmesi, tabaklara dökülüp üzerine kızdırılmış…
Sık Sorulan Sorular
Haytalı nasıl yapılır?
Kısaca: Nişastayı bir su bardağı soğuk sütle topaksız açın, kalan sütü şekerle ılıtıp nişastalı karışımı süzgeçten geçirerek ekleyin. Son adımda kâselere soğuk gül şerbetini gezdirin, ortalarına birer top kaymaklı dondurma koyun ve fıstık serpip hemen servis edin.
Haytalı yaparken nelere dikkat etmeli?
Nişasta muhallebisi tam soğumadan kesilirse küpler dağılıyor ve kâsede bulanık bir su bırakıyor.
Haytalı nereye ait?
Adana mutfağının yemeklerinden. Adana sayfamızda ilin diğer yöresel lezzetleriyle birlikte anlatılıyor.
Haytalı kaç kişilik, ne kadar sürüyor?
Bu sayfadaki tarif 6 kişilik ölçüyle veriliyor, pişirme süresi 3 saat, porsiyon başına yaklaşık 280 kcal. Ölçüler bir katı ya da yarısı alınarak kolayca büyütülüp küçültülebilir.
Haytalı neye benziyor?
Aynı yöntem ve malzeme ailesinden tarifler: Hameyli, Delioğlan Sarığı, Kocakarı Gerdanı. Hepsi bu sitede kendi sayfasında malzemeleri ve adımlarıyla anlatılıyor.
🔗 İlgili tarifler: Adana Dürüm Tarifi · Adana Kebabı Tarifi · Analı Kızlı Tarifi
👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası