Gölleme Tarifi

Son güncelleme: 28 Eylül 2026

Mayalı hamurdan açılan yufkaların sacda iki yüzü pişirilip lokmalık parçalara bölünmesi, üzerine tereyağıyla kaynatılmış üzüm pekmezi dökülüp cevizle harmanlanmasıyla yapılıyor. Kırıkkale’de gölleme ya da batırma adıyla biliniyor; Keskin’de ekmeğin pekmezli yağa batırılarak yenmesinden adını aldığı anlatılıyor. Aşağıdaki tarif Kırıkkale sürümüdür; ilin diğer yemekleriyle birlikte Kırıkkale sayfasında yer alıyor.

Temel Gölleme Tarifi

4 kişilik · toplam ≈120 dakika · porsiyon başına ≈480 kcal

Malzemeler

• 2 su bardağı un
• 1 tatlı kaşığı toz maya ve 1 çay kaşığı tuz
• Yarım su bardağı ılık su (hamur ele yapışmayacak kadar)
• 50 g tereyağı
• 2 su bardağı üzüm pekmezi
• Üzeri için yarım su bardağı iri kırılmış ceviz

Yapılışı

1. Unu maya ve tuzla karıştırıp ılık suyu azar azar ekleyerek yumuşak bir hamur yoğurun, üzerini örtüp ılık bir yerde bir saat mayalandırın.
2. Kabaran hamuru dört bezeye bölün ve her birini oklavayla yemek tabağı büyüklüğünde, yarım santim kalınlığında açın.
3. Açılan yufkaları kızgın sacda ya da yapışmaz tavada iki yüzü de benek benek kızarana kadar birer ikişer dakika pişirin ve bir bez altında soğutun.
4. Soğuyan ekmekleri elinizle lokmalık parçalara koparın ve geniş, derin bir servis tabağına gevşek bir yığın hâlinde yerleştirin.
5. Tereyağını tavada eritip pekmezi ekleyin, kısık ateşte sürekli karıştırarak kaynayana kadar ısıtın ve beş dakika ılımaya bırakın.
6. Ilık pekmezli yağı ekmek parçalarının üzerine gezdirip bir kaşıkla hafifçe harmanlayın, cevizi serpin ve ekmek yumuşamadan servis edin.

Püf noktası: Pekmezli yağ kaynar hâlde dökülürse ekmek anında hamurlaşıyor; ılıtılması gerekiyor.

Püf Noktaları ve Sık Yapılan Hatalar

Bu yemeği yapan illerin kendi mutfak notlarından derlendi:

• Kırıkkale: Açılan yufkaları kızgın sacda ya da yapışmaz tavada iki yüzü de benek benek kızarana kadar birer ikişer dakika pişirin ve bir bez altında soğutun.

Ne Zaman ve Nasıl Yenir?

Bağ bozumundan sonra kaynatılan pekmezin kışın en pratik tatlıya dönüştüğü tabak.

Nerede Yapılıyor?

Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:

• Kırıkkale — Mayalı hamurdan açılan yufkaların sacda iki yüzü pişirilip lokmalık parçalara bölünmesi, üzerine tereyağıyla kaynatılmış üzüm pekmezi dökülüp cevizle harmanlanmasıyla yapılıyor.

Bu Tarifte Geçen Terimler

Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.

• Sac: Ortası kabarık, ters çevrilmiş tabak biçiminde demir pişirme yüzeyi. Yağsız ya da çok az yağla çalışır; ince açılmış hamur üstünde saniyeler içinde pişer.
• Oklava: İnce, uzun ve sapsız merdane. Hamuru sıkıştırmadan, çevirerek yaymaya yarar; yufka ve mantı hamuru bununla açılır.
• Yufka: Oklavayla kâğıt inceliğinde açılmış mayasız hamur. Sacda kısa süre pişirilip kurutulursa aylarca dayanır; kullanmadan önce üzerine su serpilip yumuşatılır.
• Pekmez: Üzüm, dut ya da başka meyve suyunun şeker eklenmeden kaynatılarak koyulaştırılması. Tatlılıkta şekerin yerini tutar; ayrıca tahinle karıştırılıp doğrudan kahvaltıya çıkar.

Gölleme: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar

Kırıkkale

• 🧭 Sofradaki yeri: Kışın en sade hâli haside; yanında mayalı hamurun sacda pişip pekmezli tereyağına batırıldığı gölleme duruyor, Keskin’de buna batırma da deniyor.

Gölleme ile batırma aynı şey mi? Evet, Kırıkkale’de aynı tatlının iki adı. Batırma adı yenme biçiminden geliyor: sacda pişirilen mayalı ekmek parçaları tereyağıyla kaynatılmış üzüm pekmezine batırılıyor ya da pekmez üzerlerine dökülüp harmanlanıyor. Keskin ve çevresinde yaygın. Niğde’nin pekmezli yufkasına benziyor, ama gölleme mayalı ve daha kalın bir ekmekle yapıldığı için daha doyurucu oluyor ve lokma lokma koparılarak yeniyor.

Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Kırıkkale.

Kırıkkale Mutfağından Diğer Tarifler

• Analı Kızlı — İçi doldurulmuş büyük köftelerle içi boş küçük köftelerin aynı çorbada pişirilmesiyle yapılıyor; adı da bu iki boydan geliyor.
• Keşkek — Bir gece ıslatılan dövme buğdayın kemikli etle birlikte kazanda saatlerce pişirilmesi, et kemikten ayrılınca tahta tokmakla dövülerek lif lif…
• Tarhana Çorbası — Domates ve yoğurtla mayalanıp kurutulan tarhananın ılık suda ezilip pişirilmesiyle yapılıyor.
• Tandır Eti — Kemikli kuzu etinin tandıra asılıp ağzı kapatıldıktan sonra uzun süre pişirilmesiyle yapılıyor.
• Gözleme — Oklavayla incecik açılan mayasız hamur sacın üstünde çevrile çevrile pişiriliyor; arasına köy peyniri, patates ya da mevsim otu konup katlanıyor.
• Keskin Tava — Kuşbaşı etin patlıcan, biber, domates ve soğanla tepsiye dizilip fırında ağır ateşte pişirilmesiyle yapılıyor; adını Kırıkkale’nin Keskin ilçesinden…

Benzer Tarifler

• Kahk — Ortasına ceviz konup kapatılan küçük hamur parçalarının, bağ bozumundan sonra iki gün boyunca kaynatılan pekmez kazanına atılıp yaklaşık bir saat…
• Bulamaç — Üzüm pekmezinin su ve unla karıştırılıp kısık ateşte koyulaşana kadar kaynatılması, ayrı tavada kızdırılan tereyağının üzerine dökülmesi ve soğuyunca…
• Delioğlan Sarığı — Yumurta, yoğurt ve yağla yoğrulan hamurun ince açılıp dövülmüş cevizle kaplanması, oklavaya gevşekçe sarılıp büzülmesi ve tepsinin ortasından dışa…
• Dene Hasudası — Buğday nişastası, pekmez ve suyun kaba bir bulamaç hâline getirilmesi, bakır tavada kızdırılan tereyağına dökülüp tahta kaşıkla karıştırılarak tane…
• Hapısa — Gün pekmezinin ılık suyla açılıp kaynatılması, suda çırpılan buğday nişastasının süzgeçten geçirilerek kaynayan pekmeze dökülmesi, tahta kaşıkla…

Sık Sorulan Sorular

🔗 İlgili tarifler: Analı Kızlı Tarifi · Gözleme Tarifi · Haside Tarifi

---

👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası