Bozbaş Tarifi
Son güncelleme: 28 Eylül 2026
Kuzu etinin nohut ve soğanla birlikte kısık ateşte uzun süre kaynatılmasıyla yapılan sulu bir yemek; kimi sofrada kuru erik ya da kayısı eklenerek hafif ekşi bir tat veriliyor. Sınırın öte yakasındaki Kafkas mutfağıyla akraba bir tabak ve Iğdır’ın en bilinen yemeklerinden. Aşağıdaki tarif Iğdır sürümüdür; ilin diğer yemekleriyle birlikte Iğdır sayfasında yer alıyor.
Temel Bozbaş Tarifi
4 kişilik · toplam ≈90 dakika · porsiyon başına ≈470 kcal
Malzemeler
- 500 g kuşbaşı kuzu eti
- 1 su bardağı haşlanmış nohut
- 3 orta boy patates (iri doğranmış)
- 1 soğan
- 2 yemek k. salça (veya 2 domates)
- 2 yemek k. tereyağı
- tuz, karabiber, pul biber
- sıcak su
Yapılışı
- Nohutu bir gece önceden ıslatıp haşlayın (hazır haşlanmış de kullanılabilir).
- Eti tereyağında kavurup kendi suyunu çektirin.
- İnce doğranmış soğanı ekleyip pembeleşene dek kavurun.
- Salçayı ekleyip kokusu çıkana dek karıştırın.
- Sıcak su ve nohutu ekleyip et iyice yumuşayana dek (~1 saat) pişirin.
- İri doğranmış patatesi ekleyip dağılmadan pişirin.
- Tuz ve baharatları ayarlayıp 10 dk dinlendirin.
Püf noktası: Nohut önceden ıslatılmazsa pişme süresi uzuyor.
Nerede Yapılıyor?
Her ilin kendi ölçüleri ve püf noktalarıyla o ilin sayfasında:
- Iğdır — Kuzu etinin nohut ve soğanla birlikte kısık ateşte uzun süre kaynatılmasıyla yapılan sulu bir yemek; kimi sofrada kuru erik ya da kayısı eklenerek hafif ekşi bir tat veriliyor.
Bu Tarifte Geçen Terimler
Tarifin malzeme ve adımlarında geçen yöresel mutfak terimlerinin kısa açıklaması; tamamı Yöresel Mutfak Sözlüğü sayfasında.
- Kuşbaşı: Etin ceviz büyüklüğünde, bir lokmalık küplere doğranmış hâli. Kıymadan farkı lifin bütün kalması: güveçte ve sulu yemekte uzun pişmeye dayanır, dağılmaz.
- Salça: Domates ya da biberin kaynatılıp güneşte koyulaştırılması. Ev salçası kurutulduğu için yoğundur ve az kullanılır; tencereye atılmadan önce yağda kısaca kavrulması ham tadını alır.
Bozbaş: Sofradaki Yeri, Mevsimi ve Sık Yapılan Hatalar
Iğdır
- 🧭 Sofradaki yeri: Bozbaş bunun en net örneği: kuzu etinin nohut ve soğanla kısık ateşte uzun süre kaynatılması, kimi sofrada kuru erik ya da kayısıyla hafif ekşi bir tat verilmesi.
- 🧭 Sofradaki yeri: Mutfakta bozbaş ve taş köfte öne çıkar; ikisi de Doğu Anadolu’nun et geleneğine aittir.
- 📅 Ne zaman: Kasım–Şubat: Kış; ısıtan ve doyuran tabaklar — Bozbaşta nohut önceden ıslatılıyor
- 📍 Nerede yenir: Merkez esnaf lokantaları — bozbaş ve tencere yemekleri. Kış aylarında öğle menüsünde; bozbaş uzun pişirme istediği için belirli saatlerde çıkıyor.
- ⚠️ Sık yapılan hata: Bozbaşta nohudu ıslatmamak. Pişme süresi uzuyor ve nohut sert kalıyor.
- ↔️ Komşu illerden farkı: Kafkas mutfağına yakınlık: Bozbaş ve ayran aşı gibi tabaklar sınırın öte yakasıyla ortak; Iğdır bu akrabalığı sürdürüyor.
Bozbaş nedir ve neden Iğdır ile anılır? Et, nohut ve mevsim sebzelerinin uzun süre ağır ateşte pişirildiği sulu bir yemektir; kökeni Azerbaycan mutfağına dayanır. Iğdır’ın sınır komşuluğu bu yemeği yöre sofrasının doğal bir parçası hâline getirmiştir. Bol suyu ve yumuşayan etiyle hem çorba hem ana yemek gibi tüketilen doyurucu bir tabaktır.
Bu notlar il sayfalarımızın mutfak karakteri, mevsim, nerede yenir, sık yapılan hatalar, komşu iller ve SSS bölümlerinden: Iğdır.
Iğdır Mutfağından Diğer Tarifler
- Ayran Aşı — Haşlanmış buğday ve nohutun yoğurtla birleştirilip nane ve sarımsakla tatlandırılmasıyla yapılıyor.
- Katmer — Hamurun ince açılıp aralarına yağ sürülerek defalarca katlanması ve sacda pişirilmesiyle yapılıyor.
- Taş Köfte — İnce bulgurla kıymanın su katılmadan uzun uzun yoğrulup küçük köfteler hâline getirilmesiyle yapılıyor.
- Erişte — El açması hamurun ince kesilip kurutulması ve et suyunda ya da yoğurtlu suda pişirilmesiyle yapılıyor.
- Dolama — Asma ya da lahana yaprağının pirinç ve kıyma harcıyla ince ince sarılmasıyla yapılıyor.
- Pekmezli Helva — Unun tereyağında kavrulup dut pekmeziyle açılmasıyla yapılıyor.
Benzer Tarifler
- Şırdan — Temizlenen koyun midesinin baharatlı pirinç harcıyla doldurulup dikilmesi ve uzun süre haşlanmasıyla yapılıyor.
- Adana Dürüm — Şişten çıkan kebabın ince lavaşa sarılmasıyla hazırlanıyor: lavaş közün üzerinde ısıtılıp kebabın yağını çekiyor, içine maydanoz, sumaklı soğan ve köz
- Adıyaman Tava — Kuşbaşı etin patlıcan, biber ve domatesle tek tepsiye dizilip fırında pişirilmesiyle yapılıyor.
- Afyon Sucuğu — Dana etinin kuyruk yağı, sarımsak, kimyon, kırmızı biber ve çemenle yoğrulup bağırsağa doldurulması ve serin havada kurutularak olgunlaştırılması ile
- Aksaray Tava — Kuşbaşı etin patlıcan, biber, domates ve soğanla tepsiye dizilip fırında ağır ateşte pişirilmesiyle yapılıyor; su eklenmiyor, sos sebzelerin suyundan
Sık Sorulan Sorular
Bozbaş nasıl yapılır?
Kısaca: Nohutu bir gece önceden ıslatıp haşlayın (hazır haşlanmış de kullanılabilir). Son adımda tuz ve baharatları ayarlayıp 10 dk dinlendirin.
Bozbaş yaparken nelere dikkat etmeli?
Nohut önceden ıslatılmazsa pişme süresi uzuyor.
Bozbaş nereye ait?
Iğdır mutfağının yemeklerinden. Iğdır sayfamızda ilin diğer yöresel lezzetleriyle birlikte anlatılıyor.
Bozbaş kaç kişilik, ne kadar sürüyor?
Bu sayfadaki tarif 4 kişilik ölçüyle veriliyor, pişirme süresi 90 dk, porsiyon başına yaklaşık 470 kcal. Ölçüler bir katı ya da yarısı alınarak kolayca büyütülüp küçültülebilir.
Bozbaş neye benziyor?
Aynı yöntem ve malzeme ailesinden tarifler: Şırdan, Adana Dürüm, Adıyaman Tava. Hepsi bu sitede kendi sayfasında malzemeleri ve adımlarıyla anlatılıyor.
🔗 İlgili tarifler: Ayran Aşı Tarifi · Dolama Tarifi · Erişte Tarifi
👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası
