Bayrakbilim ve Türk Bayrakları Müzesi Tarihi

Son güncelleme: 14 Ekim 2026

Buca’daki Dokuz Eylül Üniversitesi yerleşkesinin içinde, Eylül Köşk adlı binada küçük ama alışılmadık bir müze var: konusu yalnızca bayraklar. Bayrakbilim, yani vexilloloji, bayrakların tarihini, simgelerini ve kullanımını inceleyen bilim dalı. Müze, İzmir’in kurtuluş yıl dönümü olan 9 Eylül 2020’de açıldı. Bu yüzden diğer İzmir tarihçelerinden farklı olarak burada anlatılacak olan yüzyılların değil, birkaç yılın ve bir koleksiyonun hikâyesi.

Kuruluş (2020)

Müzenin resmî sitesine göre Dokuz Eylül Üniversitesi, dönemin rektörü Prof. Dr. Nükhet Hotar’ın ev sahipliğinde ve dönemin TBMM Başkanı Prof. Dr. Mustafa Şentop’un katılımıyla müzeyi 9 Eylül 2020‘de açtı. Üniversite müzeyi “Türkiye’nin ilk millî bayrak müzesi” olarak tanıtıyor. Türkçe Vikipedi’deki Nükhet Hotar maddesi de müzenin açılışını rektörlük döneminin işleri arasında sayıyor. Müzenin bugünkü müdürü Öğr. Gör. Ömer Durmaz.

Müze, Dokuzçeşmeler Yerleşkesi’ndeki Eylül Köşk‘te hizmet veriyor. Üniversite binayı “tarihî Eylül Köşk” diye anıyor, ancak köşkün yapım tarihi ve önceki kullanımı hakkında müzenin sitesinde bilgi yok.

Koleksiyonun kaynakları

Müzenin ana koleksiyoncusu İstanbullu avukat Halûk Perk. Müze sitesine göre Perk otuz yıllık bir koleksiyoncu. İstanbul’da kendi adına bir araştırma merkezi ve özel müzesi var, özellikle tıp, ağırlık ve mühür konularında tematik koleksiyonlar oluşturmuş. Müzedeki Türk bayrakları, ay yıldızlı nesneler ve belgelerin önemli bir bölümü onun bağışı.

Bunun yanında üniversitenin kendi koleksiyonu da var. Müze sitesine göre bu koleksiyonda Millî Mücadele döneminden bugüne farklı dönemlerde dalgalanmış Türk bayrakları, belgeler, objeler ve efemera, yani bilet, kartpostal, davetiye gibi gündelik basılı malzemeler yer alıyor. Müze bağış kabul ediyor ve arşivini GAMOS adlı bir çevrimiçi arşiv sistemiyle araştırmacılara açıyor. Arşivi yerinde incelemek için randevu gerekiyor.

Müzede neye bakmalı?

• Ay Yıldız’ın Hikâyesi (daimi sergi): Halûk Perk’in katkılarıyla kurulan sergi, Türk bayraklarını, ay yıldızlı nesneleri ve çok sayıda belgeyi bir araya getiriyor. Sergi metni, bayrağın kökeni konusunda Fevzi Kurtoğlu ve Semavi Eyice gibi araştırmacıların çalışmalarına rağmen ay yıldızın tarihinin tam olarak aydınlatılamadığını açıkça kabul ediyor. Hilalin Türklerde çok eski bir simge olduğunu belgeleyen Dr. Emel Esin’in çalışmalarına dayanıyor. Sergi ağırlığını hikâyenin son kesitine, Kurtuluş Savaşı’na ve erken Cumhuriyet’e veriyor.
• Etkileşimli sunum odası: DEÜ Güzel Sanatlar Fakültesi Grafik Bölümü’nün hazırladığı salonda, tarihteki Türk devletlerinin bayraklarının ortaya çıkış hikâyeleri ve simgeleri projeksiyon ve dokunmatik bir bilgi ekranı eşliğinde kronolojik olarak anlatılıyor.
• Tematik (geçici) sergi salonu: Açılıştan beri sergiler sürekli değişiyor. Müze sitesindeki listeye göre salon, Halûk Perk koleksiyonundan “Konuşan Fotoğraflar: Bayrak Sevgisi” sergisiyle açıldı (9 Eylül 2020 – 1 Mart 2022). Ardından “Türk Dünyası Büyükleri” illüstrasyon sergisi, Cem Üsküp koleksiyonundan “Meçhul Asker: Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Asker Portreleri” ve Neslihan Yaşar’ın “Kozadan Dokumaya: Güncel Yorumlarla İzmir’in Tarihi İpeklileri” geldi. Kayhan Eryılmaz koleksiyonundan “İstiklâlimizin 100’ü: Ay Yıldızlı Emanetler” sergisi 27 Ekim 2023’ten beri, “Türk, İngiliz ve Yunan Fotoğraflarında Batı Anadolu ve İzmir: 1919-1922” sergisi de 8 Eylül 2025’ten beri devam ediyor.
• Çocuk atölyesi ve kütüphane: Çocuklara bayrakbilimi tanıtan bir atölye salonu ve bayrakbilim ile Türk bayrakları üzerine bir ihtisas kütüphanesi.

Bayrağın bugünkü hukuki biçimini merak edenler için birkaç tarih: Türkçe Vikipedi’ye göre al zemin üzerinde beyaz ay yıldızlı bayrak ilk kez 1844’te, Abdülmecid döneminde kabul edildi. 29 Mayıs 1936’da 2994 sayılı Türk Bayrağı Kanunu’yla Türkiye Cumhuriyeti’nin ulusal bayrağı olarak kanunlaştı. Bugünkü ölçüleri ise 22 Eylül 1983 tarihli, 2893 sayılı Türk Bayrağı Kanunu’yla belirlendi.

Bugün Bayrakbilim ve Türk Bayrakları Müzesi’ni gezerken

Müzenin sitesine göre (2 Ekim 2026) müze hafta içi 09.00-17.00 arası açık. Cumartesi günleri yalnız rezervasyon yaptırmış grupları kabul ediyor, pazar günleri kapalı. Bireysel ziyaretçilerin hafta içi gitmesi gerekiyor. Gruplar için randevu telefonu 0 530 419 38 76, e-posta bayrakmuzesi@deu.edu.tr. Ziyaret sonrası doldurulabilecek çevrimiçi bir anket ve bir sanal tur da sitede yer alıyor.

Ulaşım, süre ve çevredeki diğer yerler için: İzmir gezilecek yerler rehberi.

Sıkça sorulan sorular

Kaynakça

• Dokuz Eylül Üniversitesi Bayrakbilim ve Türk Bayrakları Müzesi, resmî site: “Hakkımızda”, “Bayrak Müzesi”, “Halûk Perk Koleksiyonu”, “DEÜ Koleksiyonu”, “Ay Yıldız’ın Hikâyesi”, “Tematik Sergiler”, “Arşiv”, “Ziyaret ve İletişim” sayfaları (2 Ekim 2026’da erişildi).
• Nükhet Hotar ve Türkiye bayrağı, Vikipedi.

---

👤 Hakkımızda | ✉️ İletişim | 🔐 Gizlilik Politikası